Wet-en regelgeving / Sociale Dienst

Waarom Diane haar uitkering moet terugbetalen

zaterdag 28 februari 2015 Leestijd: 2 min.

Schermafbeelding 2015-02-28 om 10.21.43 /

Redactie de Monitor

editor

zaterdag 28 februari 2015 Leestijd: 2 min.

Het verhaal van Diane van Aalderen begint in januari 2013. Een tipgever stelt:

Klant voldoet niet aan de inlichtingenplicht volgens mij, want mijns inziens kan iemand niet zo duur wonen met een alleenstaande uitkering.

Diane moet op gesprek komen bij de sociale dienst. Waarom woont ze in zo’n duur huis met haar bijstandsuitkering? En waar betaalt ze haar eten van? Ze woonde samen in het huis, maar toen zij en haar man uit elkaar gingen kon ze het huis niet meer betalen. Ze zegt er alles aan gedaan te hebben om een goedkoper huis te krijgen, maar ze krijgt geen voorrang bij de woningcorporatie. De sociale dienst tekent de woorden van Diane op in een rapport van bevindingen:

  1. Wij zijn beide tot de conclusie gekomen dat alleen al mijn vaste lasten, boven de inkomsten uitstijgt.

  2. U vraagt mij hoe ik kan leven.

  3. Ik zeg u dat ik word ondersteund door mijn kinderen.

Er volgt een huisbezoek en een tweede gesprek. Het gesprek gaat onder andere over de kleinkinderen. Sinds wanneer past Diane op? En op welke dagen? Diane vertelt dat de kleinkinderen regelmatig bij haar zijn, zo’n 20 a 30 uur per week. En dat ze ook regelmatig voor de gezelligheid langskomen.

De sociale dienst ziet de oppaswerkzaamheden als ‘op geld waardeerbare arbeid’ en besluit de uitkering van mevrouw Van Aalderen stop te zetten. Daarnaast moet mevrouw Van Aalderen de uitkering die ze reeds ontvangen heeft terugbetalen. Ze ontvangt een acceptgiro van €34.385,18.

Daarnaast krijgt Diane een boete van hetzelfde bedrag die later door de rechter grotendeels wordt teruggedraaid. Maar de uitkering moet wel worden terugbetaald. Want oppaswerkzaamheden moeten ook volgens de rechter worden beschouwd als ‘op geld waardeerbare arbeid’ en daarom had Diane het moeten melden bij de sociale dienst als de kleinkinderen op bezoek kwamen. Bij op geld waardeerbare arbeid gaat het er niet om of daadwerkelijk betaald is, maar om de vraag: is dit werk waar normaal gesproken voor betaald wordt?

De rechter:

Oppaswerkzaamheden van enige omvang en langere duur met een structureel karakter [moeten] als op geld waardeerbare arbeid worden aangemerkt. De omstandigheid dat opgepast wordt binnen de familierechtelijke relatie en dat daarvoor geen vergoeding wordt verkregen doet daaraan niet af.

Omdat oppaswerk wordt beschouwd als betaald werk had Diane dit moeten melden aan de sociale dienst. En achteraf valt niet na te gaan hoeveel uren ze heeft opgepast. Volgens de rechter had Diane een administratie bij moeten houden van haar oppaswerkzaamheden:

De rechtbank is voorts van oordeel dat door de schending van de inlichtingenplicht het recht op bijstand niet meer kan worden vastgesteld. Eiseres heeft verklaard op wisselende dagen en wisselende uren op te passen. Uit het dossier blijkt niet dat eiseres van haar oppaswerkzaamheden een administratie heeft bijgehouden.

Hoewel Diane stelt dat zij nooit betaald is voor de oppaswerkzaamheden ziet de rechter de boodschappen die haar dochter en schoonzoon voor haar betaalden wel degelijk als een betaling voor het oppassen:

Eiseres [heeft] aangegeven niet te weten hoeveel geld aan boodschappen zij per week van haar kinderen krijgt. Het voorgaande maakt dat verweerder zich terecht op het standpunt heeft gesteld dat eiseres oncontroleerbare inkomsten heeft genoten die deels of geheel verband houden met oppaswerkzaamheden.

De Dienst Werk en Inkomen Amsterdam en staatssecretaris Klijnsma (Sociale Zaken) wilden niet reageren. Binnenkort dient het hoger beroep in deze zaak. ​

Dit artikel is geschreven door:

Redactie de Monitor editor
Lees verder
@de_monitor

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

maandag 12 oktober 2015

Tips na de uitzending

Meer weten?

Hoe sociaal is de sociale dienst? Alles wordt gedaan om misbruik te voorkomen en mensen zo snel mogelijk weer aan het werk te helpen. Is dit beleid rechtvaardig? Of zou het alleen moeten gelde...
Alles over dit onderzoek