Startersbeurs gewilde regeling voor afgestudeerden

dinsdag 01 december 2015 Leestijd: 3 min.

Schermafbeelding 2015-12-01 om 16.25.27 /

Marjolein Schut

Redacteur

marjolein.schut@kro-ncrv.nl

dinsdag 01 december 2015 Leestijd: 3 min.

Het is niet makkelijk voor starters om aan een baan te komen. We hebben al meer dan 100 reacties gekregen in ons dossier Uitbuiting van starters en stagiairs. We horen heel vaak: ‘Mijn diploma is niets waard’. Werk is er wel, maar door de crisis en bezuinigingen hebben werkgevers niet altijd voldoende budget om starters een salaris te bieden. Daar moet de startersbeurs uitkomst in bieden.

We spreken met Ton Wilthagen, hoogleraar arbeidsmarkt aan de Universiteit Tilburg. Hij ontwikkelde de Startersbeurs, samen met FNV Jong en CNV Jongeren.

32 uur per week werken voor 500 euro per maand

Sinds 2013 maakten bijna 3000 afgestudeerden gebruik van deze regeling, bedoeld om starters aan werkervaring te helpen. Met de Startersbeurs kunnen afgestudeerde jongeren 6 maanden lang 32 uur per week, ervaring opdoen en hun kansen op de arbeidsmarkt vergroten. Ook bedrijven en instellingen profiteren van deze regeling. De kosten voor de werkgever zijn minimaal: het betaalt de starter een vergoeding van € 500 per maand. In sommige gemeentes wordt die 500 euro zelfs gesubsidieerd, waardoor de werkgever een volledig gratis kracht in dienst heeft.

Koploper onder de aanvragers zijn afgestudeerden in communicatie, marketing en psychologie. Opvallend veel vrouwen vragen de beurs aan: zo’n 70 procent.

De Startersbeurs is bedoeld als leertraject waarbij starters competenties en vaardigheden kunnen ontwikkelen. Hierdoor zouden ze verder kunnen komen op de arbeidsmarkt. De eerste resultaten zijn redelijk positief, vertelt Wilthagen. ’We hebben nu zo’n 3000 jongeren die een Startersbeurs hebben gekregen. Tweederde had na 2 à 3 maanden een betaalde baan. En de meerderheid geeft aan tevreden te zijn over de aard van het werk en het niveau.’

Communicatie, marketing en psychologie koploper

Koploper onder de aanvragers zijn afgestudeerden in communicatie, marketing en psychologie. Opvallend veel vrouwen vragen de beurs aan: zo’n 70 procent. Onderzoeker Wendy Wesselink analyseert samen met Wilthagen de resultaten sinds de invoering van de Startersbeurs. ’Ik denk dat dat te maken heeft met de studie. Er zijn veel afgestudeerden in de zorg en communicatie. Dat zijn typische vrouwenstudies.’

Na een paar muisklikken op de website van Startersbeurs blijkt dat geluk een rol speelt bij het verkrijgen van een Startersbeurs. Niet alle gemeentes doen namelijk mee. ‘Het klopt dat het geluk of pech is. Soms is de subsidiepot leeg of doet een gemeente inderdaad niet mee. Een Startersbeurs aanvragen is dan niet helemaal uitgesloten, maar een werkgever moet dan wel bereid zijn alle maandelijkse kosten te betalen’, reageert directeur Jacky Manuhutu van Startersbeurs Nederland desgevraagd.

Eerste resultaten redelijk positief

Een recent onderzoek van de Universiteit Tilburg toont aan dat 61 procent van de jongeren uiteindelijk een contract aangeboden krijgt bij hun werkgever na afronding, of tijdens hun Startersbeurs. De eerste resultaten zijn dus redelijk positief. Wel wijst initiatiefnemer Wilthagen erop dat er nog geen resultaten bekend zijn van vergelijkend onderzoek naar de baankansen van starters die geen Startersbeurs hebben gekregen. ’Dat onderzoek loopt nog. Het kan ook zo zijn dat de mensen zonder Startersbeurs ook dat betaalde werk zouden hebben gevonden. Dat willen we verder onderzoeken’.

'Je kunt afgestudeerden niet nog minder betalen dan een MBO-stage. 500 Euro is minimaal en nog beter zou zijn dat ook de Startersbeurs opgetrokken wordt naar bijstandsniveau.’

Ton Wilthagen, hoogleraar arbeidsmarkt aan de Universiteit Tilburg

De Startersbeurs wordt niet alleen maar enthousiast ontvangen. De beurs kan ook voor verdringing zorgen van betaalde banen en het zou werkgevers te makkelijk maken werk structureel onderbetaald aan te bieden. ‘Inderdaad een dilemma’ zegt Wilthagen. ‘Maar als er geen Startersbeurs zou zijn, zitten er dan niet veel meer afgestudeerden werkloos op de bank? Anderzijds moet je inderdaad niet te lang doorgaan met de Startersbeurs, want dan gaat het reguliere betaalde banen verdringen. Als alle opleidingen beter zorgen voor meer praktijk- en werkervaring tijdens de opleiding, dan is de Startersbeurs minder nodig.’

Zwarte lijst

‘We willen geen misbruik van deze regeling’, vertelt ook directeur Manuhutu. Zijn organisatie heeft voor het aanbieden en inzetten van een Startersbeurs strikte voorwaarden gesteld die opgenomen zijn in de leerwerkovereenkomst. ’Voorbeeld: als een vorige starter geen arbeidscontract is gegeven, dan mag de werkgever niet meteen weer een starter met Startersbeurs aannemen, dan moet er minimaal 3 maanden tussen zitten. We wijzen daarnaast 70 procent van de vacatures af van werkgevers, het moet echt additioneel werk zijn, een leerplek. Als we een melding krijgen van een starter dat hij productie moet leveren en het leren niet centraal staat, komt zo’n werkgever meteen op de zwarte lijst.’

Ongewenst

Veel tips die de afgelopen weken bij ons zijn binnengekomen, zijn van afgestudeerden die een werkervaringsplek hebben zonder Startersbeurs. Sommige tipgevers melden ons dat zij meer dan 2 jaar werken op een werkervaringsplek (wep) voor 130 tot circa 400 euro . Manuhutu: ‘Daar zijn wij geen voorstander van. Als je meer dan 2 jaar een wep-plek bezet betekent dat dat je bezig bent met productie en feitelijk een reguliere werkplek bezet, waar een normaal salaris van toepassing is. Vandaar dat wij de Startersbeurs maximeren tot 6 maanden. ’ Wilthagen beaamt dit. ’Dat moet je absoluut niet willen. Dat zijn bedragen die je voor een MBO-stage tijdens de opleiding uitbetaalt. Je kunt afgestudeerden niet nog minder betalen dan een MBO-stage. 500 Euro is minimaal en nog beter zou zijn dat ook de Startersbeurs opgetrokken wordt naar bijstandsniveau.’

Studentenvolgsysteem

De oorzaak van het tekort aan banen heeft onder meer met de grote uitstroom aan afgestudeerden te maken. Bij sommige opleidingen, zoals psychologie wordt gesproken van ’een stuwmeer van afgestudeerden’. Wilthagen bevestigt dat er teveel mensen van de universiteiten komen. ‘Het zou goed zijn als de opleidingen verplicht worden een studentenvolgsysteem te hebben, zodat duidelijk is waar de afgestudeerden terecht komen en of dat op niveau en binnen hun vakgebied is. Dat zou tot feedback moeten leiden en het studentenaantal zou daar op afgesteld moeten worden.’

Ben jij ook starter en heb je ervaring met een Startersbeurs of werkervaringsplek? Meld je bij de redactie: tip insturen.

Fotocredit: Startersbeurs

Lees meer over

Werk en inkomen Uitbuiting starters en stagiairs
Verkenning Research Opnames Uitzending

290 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Marjolein Schut Redacteur

Scherpzinnig researcher, wars van een-dimensionale verhalen. Ervaren in actualiteiten (Nieuwsuur), talkshows (oa Pauw & Witteman) en buitenland-series. Startpunt zijn persoonlijke verhalen, om vervolgens uit te zoomen en daar een scherp analyserend, journalistiek verhaal van te maken. Open blik, vind het belangrijk om een verhaal van verschillende kanten te bekijken en te ontleden. Elk onderwerp – ook ver weg van de Randstad - heeft voor mij potentie.

Lees verder
@schut_marjolein

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Voor veel pas afgestudeerden liggen de banen niet voor het opscheppen en kunnen werkgevers kiezen uit een overvloed aan werkgrage sollicitanten. Wat voor gevolgen heeft dit voor afgestudeerden? En ...
Alles over dit onderzoek