Staatssecretaris Van Rijn: ‘Uitsluiten van familie bij toekenning pgb wettelijk niet toegestaan’

zaterdag 04 juni 2016 Leestijd: 2 min.

Foto portret Van Rijn /

Saskia Adriaens

Verslaggever

saskia.adriaens@kro-ncrv.nl

zaterdag 04 juni 2016 Leestijd: 2 min.

Voor ons dossier Mantelzorg hebben we staatssecretaris Van Rijn van Volksgezondheid om een reactie gevraagd. We hebben hem de verhalen voorgelegd waaruit blijkt dat familieleden niet meer in aanmerking komen voor een vergoeding uit het pgb (persoonsgebonden budget) voor het verzorgen van een naaste. Sommige gemeentes, die over de pgb’s gaan, steken daar een stokje voor. Van Rijn reageert daar schriftelijk op. ‘Het categoraal uitsluiten van familie bij de toekenning van een pgb is wettelijk niet toegestaan.’

Verder zegt hij daarover: ‘Als mensen hulp krijgen, komt de gemeente langs. De vraag is dan, wat kunt u zelf, wat kan uw omgeving en waar heeft u de gemeente bij nodig? Als hulp van de gemeente nodig is, kan dat met een pgb geregeld worden. Wie je dan zou willen inhuren, maakt dan niet meer uit. Er moet in ieder geval apart een individuele afweging gemaakt worden.’

Maatwerk?

Bij de overheveling van de begeleiding en ondersteuning van zorg van het Rijk naar de gemeente was de gedachte dat gemeentes dichter bij de burgers staan en dus maatwerk kunnen leveren. Wij vragen ons af of dat ook is gelukt. Daarover zegt de staatssecretaris: ‘Het doel van lichte zorg- en ondersteuning uit te laten voeren door gemeenten is juist om te kijken naar iemands persoonlijke omstandigheden. De grote uitdaging die er ligt voor gemeenten is het verder verbeteren van de ondersteuning van kwetsbare mensen. Aandacht voor zelfredzaamheid en de redelijke vraag: 'wat kunt u nog zelf?' En hoe krijg je een samenleving waarin iedereen mee kan doen? Uitgangspunt is lokaal en persoonlijk maatwerk, een blauwdruk bestaat niet.’

Verder laat de staatssecretaris weten dat hij vindt dat over het algemeen de continuïteit van zorg gewaarborgd is. ‘Nu zijn gemeenten aan de slag gegaan door meer en meer naar de persoonlijke omstandigheden van mensen te kijken. Dat vraagt om een gesprek met de burger en een luisterend oor van de gemeente. Veel gemeenten pakken dat keurig op, maar gaat het al overal goed? Nee. De decentralisaties kosten tijd. Ze zijn op 1 januari 2015 dan ook niet afgerond, maar pas begonnen.’

Eigen bijdrage

Ook hebben we de staatssecretaris de verhalen voorgelegd van tipgevers die door de hoge eigen bijdrage er geld op toeleggen. ‘Iedereen die vanuit de Wmo zorg en / of ondersteuning op maat ontvangt, betaalt een eigen bijdrage. Dat was al zo in de oude wet (de Wmo uit 2007) en dat is zo gebleven in de nieuwe wet (Wmo 2015). Aan die systematiek is niets veranderd. Mensen met een hoger inkomen betalen een hogere bijdrage dan mensen met een laag inkomen. Wanneer mensen uit een overgangssituatie komen, kan de eigen bijdrage hoger uitvallen dan in voorgaande jaren. Dit komt omdat in de oude situatie de eigen bijdrage werd berekend vanuit een fictief, laag uurtarief. Dat heeft jarenlang tot hele lage eigen bijdragen geleid. Nu iedereen onder dezelfde systematiek valt, wordt de eigen bijdrage berekend vanuit het bedrag dat de zorg daadwerkelijk gekost heeft.’ Van Rijn vult daar wel bij aan dat ondersteuning beschikbaar moet zijn voor mensen die dat nodig hebben, ongeacht iemands inkomen of vermogen. ‘De discussie over gemeentelijk beleid wordt daarnaast in eerste instantie tussen gemeenteraad en college gevoerd.’

Geld over

Tijdens ons onderzoek werd bekend dat gemeentes meer dan 300 miljoen euro overhouden op zorg. Hoe kan dit? De staatssecretaris: ’In de aanloop naar het nieuwe zorgstelsel was er vrees dat er te weinig geld naar gemeenten zou gaan. Kennelijk is dat dus niet het geval. Deze cijfers en inzichten zouden wel aanleiding moeten zijn voor individuele gemeenten om zelf nog eens heel scherp te kijken. Wethouders en raadsleden in gemeenten die veel minder uitgeven dan vooraf ingeschat, moeten goed bij zichzelf te rade gaan en de vraag beantwoorden: zijn we zuinig of zijn we eigenlijk een beetje te zuinig? Te zuinig is natuurlijk nooit goed.’ De staatssecretaris geeft niet aan of hij de gemeentes, die de wet overtreden ook daadwerkelijk gaat aanpakken.

Zondag is een deel van zijn reactie en de andere verhalen te zien in de uitzending van De Monitor op NPO 2 om 22.35. Heb jij nog tips of wil je reageren, mail naar: tip insturen

Lees meer over

Gezondheid en zorg Mantelzorg
Verkenning Research Opnames Uitzending

Mantelzorg

Research

Deel jouw ervaring 55 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op zondag 05 juni 22:35u, NPO2

249 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Saskia Adriaens Verslaggever

'Ogen openen en gedachten kantelen’, dat is de grootste drijfveer van Saskia Adriaens. De eerste jaren na haar studie journalistiek heeft zij als freelancer voor multiculturele televisie (MTNL) gewerkt en geschreven voor diverse media zoals kranten, Opzij en Oneworld. Tien jaar geleden alweer is zij begonnen bij de publieke omroep. Als verslaggever heeft ze reportages gemaakt in binnen- en buitenland, voor onder andere de actualiteitenrubriek Netwerk, Altijd Wat, Brandpunt Profiel, Kruispunt en sinds 2015 voor De Monitor. Vooral sociaal-maatschappelijke onderwerpen zoals de multiculturele samenleving, vluchtelingenproblematiek, vrouwenrechten, onderwijs en opvoeding hebben haar interesse. Maar zoals Einstein ook al zei: ‘Ik heb geen speciaal talent, ik ben vooral razend nieuwsgierig!’

Lees verder
@sadriaens

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Zorg rondom ouderen thuis wordt zoveel mogelijk afgeschaald om de kans op besmetting met het coronavirus te voorkomen en capaciteit vrij te maken voor noodzakelijke zorg. Wat zijn de gevolgen?
Alles over dit onderzoek