‘Sociale ongelijkheid groeit door arbeidsongeschiktheidsbeleid’

vrijdag 15 september 2017 Leestijd: 2 min.

Mara Yerkes is onderzoeker bij de Universiteit Utrecht /

Daan Jansen

Verslaggever

daan.jansen@kro-ncrv.nl

vrijdag 15 september 2017 Leestijd: 2 min.

‘Een zeer kwetsbare groep. En die heeft hulp nodig vanuit de maatschappij om weer aan het werk te komen, want volgens mij is dat wat ze ook willen,’ zegt onderzoeker Mara Yerkes over 35-minners. Dat zijn mensen die minder dan 35% arbeidsongeschikt zijn verklaard. In het dossier UWV richten we ons op deze groep die ondanks ziekte en beperkingen geen arbeidsongeschiktheidsuitkering krijgen.

Yerkes onderzocht in 2012 voor de Universiteit Utrecht welke gevolgen de invoering van de nieuwe arbeidsongeschiktheidswet (WIA) in 2006 voor effecten heeft. Ze ontdekte dat een paar groepen in het nauw komen door de wet die in de plaats van de WAO kwam, waaronder de zogenoemde 35-minner. ‘Hun positie is het directe gevolg van de hervormingen van het arbeidsongeschiktheidsbeleid in Nederland in 2006. Deze groep is tussen wal en schip komen te vallen. En daardoor neemt de sociale ongelijkheid toe in de maatschappij,’ aldus Yerkes.

Al bij de invoering van de wet zijn er afspraken gemaakt om 35-minners, die ondanks een arbeidsbeperking geen uitkering krijgen, aan het werk te houden of te krijgen. Werkgevers en vakbonden hebben de verantwoordelijkheid hiervoor op zich te nemen. In 2012 constateerde Yerkes al dat 35-minners die hulp te weinig krijgen. Hoe is dat anno 2017? ‘Het lijkt erop dat er weinig is veranderd en dat vind ik verbazingwekkend. En ook zorgwekkend.’

 

Werkloosheid

Tienduizenden 35-minners zitten zonder werk. Bijna 60% van de mensen die minder dan 35% worden afgekeurd, is werkloos en dat is al jaren zo. Vaak krijgt de 35-minners eerst nog tijdelijk een WW-uitkering, maar als die rechten zijn opgesoupeerd kunnen ze in de bijstand belanden. ‘Dat kan heel veel gevolgen hebben voor mensen. Niet alleen voor deze mensen zelf, maar ook voor een hele familie. Het kan sociale gevolgen hebben. Werk heeft een belangrijke sociale functie voor mensen, dus op het moment dat mensen geen werk hebben, kan het zijn dat ze sociale uitsluiting meemaken. En het kan ook psychische gevolgen hebben voor mensen.’

Doen werkgevers genoeg om de werkloosheid onder 35-minners terug te dringen? ‘Of ze genoeg doen of niet is eigenlijk niet zo belangrijk, want het lijkt erop uit de cijfers dat deze groep niet genoeg aan het werk komt. Dan moet er iets anders gebeuren, er moet een andere oplossing komen,’ stelt de onderzoeker naar sociaal beleid.

 

Poldermodel

Maar wat moet er nu gebeuren en wie moet de regie nemen? Volgens Yerkes zou een oplossing volgens het poldermodel het beste zijn, maar dat heeft tot nu toe nergens toe geleid. ‘Het poldermodel is in de jaren 90 succesvol geweest en later ook nog. Normaliter is er een goede wisselwerking tussen overheid, werkgevers en werknemers. Op het moment dat het niet goed werkt, moet de overheid verantwoordelijkheid nemen en gezamenlijk afspraken gaan maken om deze groep te helpen.’

De politiek is aan zet, maar komt Den Haag ook met een oplossing? Ons onderzoek gaat door. Ben je ook 35-minner? Mail ons dan jouw ervaring bij het zoeken van werk. Dan kan naar tip insturen.

In onze uitzending van vanavond om 22.35 uur op NPO2 meer over 35-minners en hun benarde positie.

Lees meer over

Werk en inkomen UWV
Verkenning Research Opnames Uitzending

UWV

Uitzending

Er zijn twee uitzendingen geweest over dit onderzoek. We gaan voorlopig niet meer verder met dit onderzoek.

Deel jouw ervaring 28 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op zondag 17 september 2017 om 22:40  NPO2

1862 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Daan Jansen

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Door de jaren heen krijgen we regelmatig tips over de uitkeringsinstantie UWV. Veel klachten gaan over hoe mensen zich behandeld voelen. De arbeidsongeschiktheidskeuring komt daarin vaak voorbij. W...
Alles over dit onderzoek