Wet-en regelgeving / Financieel bedrog

Interview Turboliquidaties

Rechter over plof-BV’s: ‘Je laat schuldeisers van dit soort bedrijven achter in het ongewisse’

zondag 20 oktober 2019 Leestijd: 4 min.

Rechter over plof-BV’s: ‘Je laat schuldeisers van dit soort bedrijven achter in het ongewisse’ / De Monitor

Yvonne Verkaik

Redacteur

zondag 20 oktober 2019 Leestijd: 4 min.

Als een bedrijf waar jij nog geld van krijgt plotseling verdwijnt uit het handelsregister van de Kamer van Koophandel dan heb je als schuldeiser vaak het nakijken. Dat ziet ook Matthieu Verhoeven, faillissementsrechter in Almelo. ‘Je laat schuldeisers van dit soort bedrijven eigenlijk achter in het ongewisse. En de lat om je gelijk te halen ligt bovendien erg hoog.’

Bij de turboliquidaties of plof-bv’s, zoals de supersnelle uitschrijvingen uit het handelsregister ook wel worden genoemd, zijn rechters niet betrokken. Verhoeven: ‘Daar heb je onze toestemming niet voor nodig of een vonnis of wat dan ook.’ En het gebrek aan mensen die meekijken bij deze manier van ontbinden van een onderneming is ook meteen het probleem vindt Verhoeven. Want het enige dat je hoeft te doen is een simpel formulier invullen bij de Kamer van Koophandel. ‘Het is daardoor een hele makkelijke manier om van hinderlijke dingen af te komen: ‘Sorry, ik besta niet meer, daaag.’ Dat is raar.’

Een turboliquidatie is een manier om je bedrijf op te heffen. Vorig jaar werden bijna 33.000 bedrijven op deze manier uitgeschreven uit de Kamer van Koophandel. Er vindt geen controle plaats op de cijfers, er hoeft geen slotbalans te worden ingeleverd en het hoeft niet van tevoren te worden aangekondigd. Voorwaarde is wel dat er geen baten (geld of middelen) meer in de onderneming aanwezig zijn. Schulden mogen er nog wel zijn. Volgens sommige deskundigen werkt dit fraude in de hand. Als je misbruik wilt aantonen moet je als schuldeiser bewijzen dat er fraude heeft plaatsgevonden.

Nadelige effecten van turboliquidaties

Verhoeven is dus niet betrokken bij een turboliquidatie, als faillissementsrechter wordt hij echter wel geconfronteerd met de nadelige gevolgen ervan. ‘Je mag turboliquideren, dat staat in de wet, die mogelijkheid is er. En als alles in kannen en kruiken is, dan is het ook heel goed dat de mogelijkheid er is. Maar ik constateer met een andere pet op, namelijk die van faillissementsrechter, dat daar toch behoorlijk misbruik van gemaakt wordt en dat dat tot problemen leidt.’

Lat ligt hoog 

Er zijn nog wel mogelijkheden om je geld te krijgen als je denkt dat er gesjoemeld is met die supersnelle opheffing. Eén daarvan is om alsnog een faillissement te laten uitspreken door de rechter. Het voordeel daarbij is dat er dan wel een curator wordt aangesteld. Die kan in de boeken zien of alles netjes is verlopen én of er mogelijk toch nog ergens geld te halen is.

Maar volgens Verhoeven ligt de lat om je gelijk te halen hoog. ‘Als schuldeiser word je namelijk opgezadeld met de bewijslast. Jij moet aantonen dat er nog vermogen was toen de onderneming werd ontbonden. Want anders heeft een faillissement geen zin en dan sta je op kilometers achterstand,’ stelt hij vast. Maar zonder inzage in de financiën is dat vaak lastig.

lees ook: ‘Als schuldeiser sta je 6-0 achter als een bedrijf plotseling wordt opgeheven’ woensdag 25 september

Netelige positie schuldeisers

Wel ziet Verhoeven de laatste tijd dat bij rechters begrip is voor de netelige positie van de schuldeisers. Verhoeven: ‘Die stellen aan de bewijslast van de baten bij turboliquidaties niet zulke hoge eisen als normaal. Als het bewijs enigszins aannemelijk is, dan spreken we toch faillissement uit.’ Een andere, maar duurdere en langere, weg is om de bestuurder van de Besloten Vennootschap persoonlijk aansprakelijk te stellen. ‘Dat is niet erg gebruikelijk, maar je ziet het de laatste tijd wel gebeuren als mensen bot vangen en hun geld niet krijgen.’

Geen baten én geen schulden

De faillissementsrechter zou het al een hele vooruitgang vinden als er in de wet zou worden opgenomen dat er niet alleen geen baten maar ook geen schulden mogen zijn bij een turboliquidatie. ‘Die turboliquidatie is er voor hele evidente gevallen om er zonder poespas vanaf te komen. Dan is er geen probleem en is er ook niemand die je dupeert.’

lees ook: Minister Dekker over ‘plof-BV’s’: ‘Ik wil er alles aan doen om fraude te voorkomen’ zaterdag 19 oktober

Plannen van Dekker stap in de goede richting

De plannen die minister Dekker vorige week naar de Tweede Kamer stuurde om de positie van schuldeisers te verbeteren noemt Verhoeven ‘een stap in de goede richting’. De minister van Rechtsbescherming kiest echter niet voor de oplossing die Verhoeven zelf voor ogen had. Dekker is van mening dat als je een turboliquidatie slechts toestaat wanneer er geen baten én geen schulden meer zijn dat misbruik niet zal tegengaan. ‘Het zal malafide personen er niet van weerhouden om baten en schulden te verzwijgen,’ lezen we in de kamerbrief.

Volgens Verhoeven geldt dat echter ook voor de voorstellen van Dekker zelf. In het plan van Dekker wordt vooral ingezet op het transparanter maken van de ontbindingsprocedure, zoals het verplicht indienen van een slotbalans en een aankondiging bij de schuldeisers dat het bedrijf zal worden opgeheven. Maar ook dat zal malafide figuren volgens Verhoeven niet tegenhouden. Meedenkend met de minister suggereert de faillissementsrechter het volgende: ‘Het is misschien een goed idee de bestuurder een garantie te laten geven dat die balans dan juist is, op straffe van persoonlijke aansprakelijkheid. In zo’n geval is de turbo-ontbinding als snelle manier om een BV te laten eindigen meteen uit de wereld denk ik.’

Lege boedelproblematiek

Maar er is nog een andere reden dat minister Dekker niet zo ver wil gaan als Verhoeven bepleit. Hij vreest namelijk dat er dan veel faillissementen moeten worden uitgesproken waar daadwerkelijk niets meer te halen is. Want de supersnelle ontbinding terwijl je nog schuldeisers hebt is dan voor niemand (ook niet voor de eerlijke bedrijven) meer mogelijk. ‘Dit leidt tot een omvangrijk beslag op en hoge kosten voor de rechtspraak, terwijl de kans groot is dat deze faillissementen uiteindelijk zullen worden opgeheven vanwege het ontbreken van baten. Een schuldeiser schiet daar per saldo niets mee op en een curator, die vanwege een lege boedel geen salaris ontvangt voor zijn werkzaamheden, evenmin,’ aldus Dekker.

Dat laatste is een bekend bijkomstig probleem, ook wel de lege boedelproblematiek genoemd. ‘Dat is een groot probleem,’ ziet ook Verhoeven. Oplossing zou een soort garantieregeling zijn waar curatoren een basissalaris uit kunnen ontvangen als ze te maken krijgen met zo’n lege boedel. Verhoeven: ‘Daar wordt al lang voor gepleit, maar een dergelijke regeling is kostbaar. Mijn taxatie – en ook niet meer dan dat – is dat zo’n regeling goed uit kan als je ziet hoeveel faillissementsfraude ermee zou kunnen worden aangepakt.’

En met die door Dekker gevreesde hoge kosten voor de rechtspraak zal het volgens Verhoeven ook wel meevallen. ‘Het lijkt mij in ieder geval geen argument om misstanden niet aan te pakken.’

Vanavond in De Monitor meer hierover, NPO2, 22:40 uur.

Verkenning Research Opnames Uitzending

40 tips

ontvangen

Dit artikel is geschreven door:

Yvonne Verkaik Redacteur

Yvonne Verkaik studeerde politieke geschiedenis en cultuureducatie aan de Universiteit van Utrecht. Na haar studie werkte ze voor verschillende consumentenprogramma’s, actualiteitenrubrieken en talkshows. Op de redactie van de Monitor staat ze bekend als een researcher met oog voor detail en een voorliefde voor het menselijke verhaal. Ook begeleidt ze de stages van de nieuwe journalistieke talenten. Als journalist wil ze graag begrijpen hoe de samenleving werkt en hoopt ze verandering teweeg te brengen daar waar mensen in de knel komen.

Lees verder
@verkaiky

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Stel je hebt een flinke factuur gestuurd naar een bedrijf die niet betaald wordt. Na de zoveelste herinnering, bel je naar de Kamer van Koophandel. Het bedrijf staat niet meer ingeschreven en blijkt&n...

Alles over dit onderzoek