'Onze moeder werd doorbehandeld terwijl ze juist geen operatie meer wilde'

zaterdag 21 april 2018 Leestijd: 4 min.

kwetsbare oudere / ANP

Miranda Grit

Verslaggever

miranda.grit@kro-ncrv.nl

Karlijn Vernooij

Redacteur

karlijn.vernooij@kro-ncrv.nl

zaterdag 21 april 2018 Leestijd: 4 min.

Hoe gaan we om met kwetsbare ouderen in het ziekenhuis? Doorbehandelen of niet en wíe neemt daarin de beslissing; is dat de patiënt, de familie of de arts? We starten een nieuw onderzoek.

Door de vergrijzing belanden steeds vaker kwetsbare ouderen in het ziekenhuis. Het zijn vaak complexe situaties door de uitgebreide medische geschiedenis en de hoge leeftijd van de patiënt. Artsen en families komen daardoor voor lastige dilemma’s te staan.

Niet luisteren

Onlangs zijn we in contact gekomen met broer en zus Robert en Marianne Te Raa. In november is hun moeder Gerda op 84-jarige leeftijd overleden en ze zijn nog steeds verdrietig over wat hen overkomen is in de laatste levensfase van het leven van hun moeder. ‘Door de artsen is er niet naar onze moeder geluisterd. De manier waarop het gegaan is, is niet hoe zij het heeft gewild en dat vinden we heel verdrietig en zijn daar nog erg boos over.’   

Halfzijdig verlamd

Hun moeder heeft een lange medische geschiedenis. Door een herseninfarct in 2011 is ze halfzijdig verlamd geraakt. ‘Het is een revalidatie van jaren geweest. Puur op wilskracht heeft ze zich teruggevochten en heeft ze zelfs weer thuis kunnen wonen. Wat ze heel graag wilde. Maar het enige dat ze verantwoord nog kon was met haar rollator naar het Senseo-apparaat lopen en weer terug,’ vertelt zoon Robert.  Bij haar kinderen had ze al vaker aangegeven dat het leven voor haar niet meer zo nodig hoefde. ‘Ze had zelfs een verklaring ondertekend dat mocht er iets met haar gebeuren, dat de artsen haar konden laten gaan.’  

De val

Afgelopen jaar, in augustus, ging het mis. Ze valt in haar huis en breekt haar nog goede heup. Haar eerste reactie is; ’Leg me maar op bed, niet naar het ziekenhuis’. Toch belandt ze nog diezelfde avond in het ziekenhuis. Ze heeft veel pijn en samen met haar kinderen besluit ze dat het genoeg is geweest, geen operaties of revalidaties meer. Dochter Marianne: ‘Mijn moeder wist heel goed dat ze  nooit meer zou kunnen lopen. Op haar andere been kon ze niet staan dus revalideren is dan onmogelijk. Ook was haar lichamelijke conditie al erg zwak. De rest van haar leven zou ze aan bed gekluisterd zijn.’ 

Maar dan begint de discussie met de ziekenhuisarts. Robert; ‘Mijn moeder moest geopereerd worden volgens het ziekenhuisprotocol. Begrijpelijk, maar dat is niet wat mijn moeder wilde. Wij wilden samen overleggen om te kijken welke ándere mogelijkheden er waren behalve opereren. Maar naar ons gevoel werd er niet geluisterd. Het liep zo hoog op dat we besloten dan maar zélf uit te zoeken welke mogelijkheden er nog voor mijn moeder waren. Die avond zou er níet geopereerd worden.’

Palliatieve zorg

Robert Te Raa werkt voor een grote zorginstelling en kon snel handelen. ‘Met een arts ouderengeneeskunde buiten het ziekenhuis hebben we overlegd en er bleek een bed beschikbaar voor onze moeder op een palliatieve (lijdenverlichtende) zorgafdeling, dit leek ons de beste optie. De wens van onze moeder was immers om te overlijden op een humane manier.’

Onder druk gezet

Alleen had de arts in het ziekenhuis een andere mening over de situatie. Marianne; ‘De behandelend arts in het ziekenhuis heeft daarna alleen met onze moeder gesproken, die inmiddels morfine kreeg. Wij waren niet bij dit gesprek aanwezig. Volgens deze arts heeft mijn moeder tijdens dit gesprek ingestemd met de operatie. Dat wij inmiddels een plan B hadden, was geen reden voor de arts om ook met ons het gesprek nog eens aan te gaan. Immers, zo zei ze telefonisch tegen mij, ze had een behandelrelatie met mijn moeder en niet met ons. Ik had het gevoel dat we met ons rug tegen de muur stonden en over het hoofd van mijn moeder aan het ruziën waren. Om uit deze impasse te geraken hebben we uiteindelijk, voor ons gevoel onder druk en onder protest, toegestemd met de operatie. Ik kan er nog wakker van liggen hoe dat is gegaan en hoe dat voor mijn moeder geweest moet zijn.’

Euthanasie

Na de operatie is hun moeder thuis gekomen, ze kon niet of nauwelijks nog uit bed komen. Een kwartiertje per dag kon ze naast haar bed zitten. ‘Mijn moeder was fysiek totaal uitgeput en haar leven was de ruimte binnen de vier muren van haar slaapkamer geworden. Ze kon niet eens zelf meer haar voordeur open doen. Dat vond ze nog het ergst, iedereen liep maar naar binnen en naar buiten terwijl het een vrouw was die altijd heel erg had gehecht aan haar onafhankelijkheid,’ aldus Marianne.   

 Broer en zus konden het op een gegeven ogenblik niet meer aanzien en hebben op verzoek van hun moeder de levenseindekliniek gebeld. Want ook de huisarts wist niet wat ze met de situatie aan moest. ‘Na een onderzoek van twee weken was het voor de artsen van de levenseindekliniek duidelijk: onze moeder mocht dood. Op 8 november 2017, drie maanden na de operatie, heeft ze euthanasie gekregen.’

 Medisch alles mogelijk

‘Onze moeder was een erg gelovige vrouw. Ze heeft ontzettend geworsteld met de vraag: mag ik zelf wel voor euthanasie kiezen? En dat verwijt ik het ziekenhuis nog het meest. Alles kan medisch en alles is technisch mogelijk, om mensen zo lang mogelijk in leven te houden. Een prachtige verworvenheid. Maar wat doen we met mensen die tegen wil en dank in leven worden gehouden? Waar het protocol leidend is en niet de wil van de patiënt zelf. Mijn moeder is ontnomen om op eigen kracht te overlijden en dat vind ik een hele nare gedachte,’ besluit Robert.

De Geschillencommissie heeft de klacht van de familie Te Raa in behandeling genomen.

 

 

 

Lees meer over

Algemeen Algemeen
Verkenning Research Opnames Uitzending

1288 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Algemeen / Algemeen

Tip ons:

Heb jij ervaring met dilemma’s rond een ziekenhuisopname van een kwetsbare oudere? Vertel ons je verhaal!
Deel jouw ervaring

Anna Gimbrère

Presentator

Deel jouw ervaring

Dit artikel is geschreven door:

Miranda Grit Verslaggever

Vanaf de eerste uitzending van De Monitor is Miranda Grit als verslaggever betrokken bij het maken van de journalistieke verhalen waarin tips van mensen centraal staan. ‘Door het directe contact met betrokken kijkers word ik op bijzondere onderzoeksideeën gebracht waarvan ik weet; dit leeft in de samenleving. Het is bijzonder om te zien hoe er gereageerd wordt via Facebook en Twitter op de reportages die ik publiceer. Soms word ik gecorrigeerd, andere keren gecomplimenteerd. Maar elke reactie beschouw ik als waardevol om zo samen onze maatschappij nog net een beetje mooier te maken.’

Lees verder
@mirandagrit

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

We krijgen dagelijks veel tips binnen over uiteenlopende onderwerpen. En lang niet altijd over de onderwerpen die we momenteel onderzoeken. Ook deze tips willen we u niet onthouden. Want wellicht h...
Alles over dit onderzoek