'Niet de onderwijsinspectie maar de gemeente verplicht tot het werken met een methode'

woensdag 24 februari 2016 Leestijd: 3 min.

Foto kindjes met leraar /

Saskia Adriaens

Verslaggever

saskia.adriaens@kro-ncrv.nl

woensdag 24 februari 2016 Leestijd: 3 min.

‘Bij ons is het niet zozeer de Inspectie maar de gemeente die ons verplicht tot een methode,’ stelt Marloes van Kralingen. Zij is kleuterleerkracht in Helmond en laat ons weten dat zij als school door hun gemeente met de Ik en Ko-methode moeten werken omdat die een erkend certificaat heeft. ‘Ons schoolbestuur heeft afspraken met de gemeente. Als zij zich daar niet aan houden, draait de gemeente de subsidiekraan dicht.’

Na de laatste uitzending over prestatiedruk op kleuters loopt het storm in ons dossier onderwijs. Er melden zich veel nieuwe tipgevers, waaronder Marloes. Zij geeft aan dat de zogenoemde VVE-methode waar ze nu verplicht mee moet werken, heel beperkt is. ‘We staan als kleuterleerkrachten niet achter deze methode. Bovendien is die al 15 jaar oud en nooit vernieuwd. Maar het is een erkende methode en dus moeten we ermee werken.’ Marloes is niet de enige leerkracht die ons hierover benadert.

Belachelijke eisen

Peuterleidster Evelien Hofman moet ook verplicht met een VVE-methode werken van haar schoolbestuur, omdat de gemeente Rotterdam dat heeft besloten. ‘De gemeente stelt de eisen en wij moeten ons daar aan houden. Ik kan het mijn school niet kwalijk nemen, want die hebben de subsidie die ze hiervoor krijgen hard nodig.’ Evelien ziet dat er al aan 2- en 3-jarigen ‘belachelijke eisen’ worden gesteld. ‘Er zitten veel kinderen tussen die thuis geen Nederlands mee krijgen en dus moeten wij extra met ze gaan oefenen. Die VVE-methode zou daarbij moeten helpen. Maar ik werk al 28 jaar met peuters en ik zie al jaren die deze manier van werken niet helpt.’ Evelien voelt enorme weerstand bij de planning die ze moet volgen en de druk die steeds groter wordt.

VVE staat voor Voor- en Vroegschoolse Educatie en is bedoeld voor kinderen in achterstandssituaties. De voorschool valt onder de verantwoordelijkheid van de gemeente en de vroegschoolse educatie (groepen 1 en 2 van de basisschool) onder het schoolbestuur. Bij VVE-scholen beslist de gemeente welk programma gebruikt gaat worden. De methodes moeten door het Nederlands Jeugdinstituut erkend zijn.

Subsidie van gemeente

Ook Patti Petri stelt in haar mail dat ze daar ‘last’ van heeft. Zij heeft als kleuterjuf in het speciaal onderwijs gewerkt en werkt momenteel als ontwikkelaar en coach in het basisonderwijs. ‘Met mijn Montessori-achtergrond ben ik mij gaan richten op het ontwikkelen van een methode waarmee de kinderen en leerkrachten wel de vrijheid krijgen, anders dan het strakke stramien van de bestaande VVE-methodes.’ Patti zegt dat basisscholen en peuterspeelzalen enthousiast waren over haar ontwikkelde methode, maar ze liep bij gemeente Amsterdam tegen een dichte deur aan. ‘In Amsterdam krijgen scholen en instellingen alleen subsidie als ze de regels van de gemeente volgen. En volgens deze regels moet een methode erkend zijn door het Nederlands Jeugdinstituut. Terwijl erkenning drie jaar tijd kost en heel veel geld.’

We benaderen Hilde Kalthoff van het Nederlands Jeugdinstituut met de vraag wat die erkenning betekent en zij laat ons weten: ‘Als een methode in de databank is opgenomen, geeft dat aan dat de kwaliteit goed is. Een methode kan 'goed onderbouwd' zijn of effectief. Een methode is 'goed onderbouwd' als deze goed beschreven is. En als aannemelijk is dat met die methode het gestelde doel kan worden bereikt.’ Via een schooldirecteur horen we dat zij ook verplicht worden door de gemeente Tilburg om met een VVE-methode te werken. We vragen de gemeente om een reactie en die laat ons weten: ‘Een lesmethode is slechts een onderdeel,’ stelt onderwijswethouder Marcella Hendrickx. ‘Ik ben trots op de afspraken die we hebben gemaakt voor deze groep kinderen. Je wenst immers iedereen in de maatschappij een goede start toe. Voor- en Vroegschoolse educatie kan hieraan bijdragen.’

Lekker spelen

Hilde Kalthoff wijst er in haar mail nog op dat ‘lekker spelen’ berust op een misverstand. ‘Je hoort vaak: ‘Laat ze toch lekker spelen’. Dan komt de ontwikkeling vanzelf wel. Dat klopt dus niet. Kinderen hebben uitdagende situaties nodig. En veel stimulerende interacties met andere kinderen en vooral ook met volwassenen. Vrij spelen leidt vaak tot kort spel, doelloos rondlopen en ook tot conflicten tussen kinderen. Zeker bij kinderen die, van huis uit of zonder voorschoolse voorziening, niet gewend zijn om te spelen. Een goede methode geeft veel ideeën en zorgt voor een planmatige, doelgerichte aanpak met mogelijkheden tot differentiatie.’

Wij kunnen echter geen onderzoeken vinden die de effectiviteit van de VVE-methode in de praktijk bewezen hebben. Volgens hoogleraar kinderopvang Ruben Fukkink, die daarover dit najaar een onderzoek over heeft gepubliceerd, heeft de VVE-aanpak geen nut. ‘Beleidsmakers willen een effectieve VVE-aanpak. De resultaten van onderzoek laten ondertussen zien dat de effecten van vroege interventie-programma's tamelijk bescheiden zijn. Verschillen zijn niet ingelopen bij aanvang van de basisschool, gerealiseerde winsten doven soms al uit in de kleutergroepen,’ stelt hij in een interview naar aanleiding van zijn onderzoek.

Wat is uw ervaring?

Herken je je in bovenstaande verhalen? Zie je ook dat de gemeente de school verplicht om met een bepaalde (VVE-) methode te werken? En wat is jouw ervaring daarmee? Laat het ons weten: Saskia.adriaens@kro-ncrv.nl .

Lees meer over

Jeugd en onderwijs Onderwijs
Verkenning Research Opnames Uitzending

Onderwijs

Research

Wij volgen scholen, gemeenten en ouders in hoe zij omgaan met de sluiting van de scholen door het corona-virus.

Deel jouw ervaring 163 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op maandag 01 juni 22:15u, NPO2

2068 tips

ontvangen

54 experts gesproken

Docenten, schoolbestuurders, ambtenaren en ouders van kinderen die tegen problemen oplopen met het thuisonderwijs.

Dit artikel is geschreven door:

Saskia Adriaens Verslaggever

'Ogen openen en gedachten kantelen’, dat is de grootste drijfveer van Saskia Adriaens. De eerste jaren na haar studie journalistiek heeft zij als freelancer voor multiculturele televisie (MTNL) gewerkt en geschreven voor diverse media zoals kranten, Opzij en Oneworld. Tien jaar geleden alweer is zij begonnen bij de publieke omroep. Als verslaggever heeft ze reportages gemaakt in binnen- en buitenland, voor onder andere de actualiteitenrubriek Netwerk, Altijd Wat, Brandpunt Profiel, Kruispunt en sinds 2015 voor De Monitor. Vooral sociaal-maatschappelijke onderwerpen zoals de multiculturele samenleving, vluchtelingenproblematiek, vrouwenrechten, onderwijs en opvoeding hebben haar interesse. Maar zoals Einstein ook al zei: ‘Ik heb geen speciaal talent, ik ben vooral razend nieuwsgierig!’

Lees verder
@sadriaens

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Steeds meer kinderen met fysieke- of psychische problemen, zoals autisme en hoogbegaafdheid, krijgen een vrijstelling van de leerplicht. Dat betekent als kinderen niet leerbaar zijn. Maar het schij...
Alles over dit onderzoek