Lerares Monique: ‘Over twee weken moet ik mijn huis uit en ik kan nergens heen’

dinsdag 19 april 2016 Leestijd: 3 min.

aerial_thehague_026_1 /

Niels van Nimwegen

Verslaggever

niels.vannimwegen@kro-ncrv.nl

dinsdag 19 april 2016 Leestijd: 3 min.

Van wie is de stad? Zonder wijkagenten, verpleegkundigen en docenten kan een stad niet functioneren. Maar juist voor deze groep bescheiden inkomens is het stukken moeilijker geworden om zich te vestigen in een stad, omdat het steeds moeilijker wordt een betaalbare huurwoning te vinden. Neem lerares Monique. Ze benadert ons met een brandbrief.

Over twee weken moet ze haar huis uit en dreigt ze met haar dochters op straat te staan. De reden: in Den Haag en omstreken zijn betaalbare huurwoningen nauwelijks te vinden. ‘Ik ben nog niet zo lang geleden gescheiden en omdat de hypotheek voor mij alleen niet op te brengen was hebben we het huis te koop gezet. We waren opgelucht en blij toen afgelopen februari de verkoop eindelijk rond was.’

Plaats 20

Monique ging er toen nog vanuit dat ze binnen afzienbare tijd wel een sociale huurwoning zou kunnen vinden, maar dat blijkt eigenlijk onmogelijk te zijn. ‘Ik heb vanwege mijn situatie extra wachtpunten gekregen, maar zelfs daarmee kom ik niet hoger dan plaats 20. Ik reageer in de wijde omtrek van Den Haag, maar ook die woningen gaan veelal naar mensen met urgentie. Die heb ik ook geprobeerd aan te vragen, maar ondanks dat ik drie dochters heb en dakloos dreig te worden krijg ik geen extra voorrang.’

Daar komt bij dat ook de particuliere huurmarkt potdicht zit. Monique reageert via sites als Funda op particuliere huurwoningen tot een bedrag van 700 euro. Dat zijn er niet alleen weinig, maar makelaars vragen 4 tot 5 keer de maandhuur aan minimum inkomen. ‘Dat zou betekenen dat ik rond de 2800 euro moet verdienen om zo’n woning te krijgen. Met mijn lerarensalaris kom ik daar bij lange na niet aan. Kopen is ook geen optie, dus ik zal de stad uit moeten en zelfs dat wordt moeilijk. Mijn ouders zitten in Zeeland, dus tijdelijk daar wonen is ook geen optie, aangezien ik hier lesgeef en mijn dochters hier op school zitten.’

Landelijk probleem

Het verhaal van Monique is exemplarisch voor een landelijk probleem: een sterk teruglopend aantal sociale huurwoningen en huurders die blijven zitten waar ze zitten bij gebrek aan alternatieven. In 2011 werden in Den Haag nog 815 nieuwe sociale woningen gebouwd, in 2013 nog maar 136 en in 2014 een minimale 34. Woningbouwcorporaties in de regio geven aan geen ruimte te hebben om meer te bouwen als gevolg van de verhuurdersheffing op sociale huurwoningen. Corporaties betalen een belasting over de waarde van hun woningportefeuille. Gemiddeld is dat twee maanden huur per huurder. Geld dat volgens de corporaties niet in nieuwe huurwoningen gestoken kan worden. Maar ondertussen ging de verkoop van sociale huurwoningen wel gewoon door. Net als in steden als Amsterdam, Utrecht en in andere gebieden die kampen met een sterke bevolkingsgroei.

In een vandaag gepubliceerd onderzoek van stadsgeograaf Cody Hochstenbach (UVA) is te lezen hoe in Amsterdam het aantal toewijzingen in de sociale huursector tussen 2007 en 2014 met maar liefst 36% is afgenomen, terwijl het aantal koopwoningen toenam van 15% aan het begin van de eeuw, tot 28% nu. Koopwoningen die veelal werden onttrokken aan de voorraad sociale huurwoningen. Amsterdamse corporaties verkochten in 2014 nog 2648 sociale huurwoningen, terwijl de wachtlijsten in datzelfde jaar periode opliepen tot 17 jaar.

Potdicht

Met andere woorden: de huurmarkt zit op slot. We spreken verschillende starters die aangeven hier last van te hebben. Tipgever Mieke is recent afgestudeerd en sindsdien naarstig op zoek naar een betaalbare huurwoning. ‘Voor de vrije sector wordt veelal met droge ogen een inkomen van drie tot vijf keer de maandhuur gevraagd, en echt betaalbare woningen zitten daar niet bij. Ik ben niet 'arm' genoeg om voor een sociale huurwoning in aanmerking te komen met de huidige wachtlijsten, en niet 'rijk' genoeg om een gemiddeld vrije sector huis te kunnen betalen. Ik ben vorig jaar maar bij familie ingetrokken en enorm aan het sparen om op zoek te gaan naar een koophuis.’

Verantwoordelijk minister Blok wil nu via tijdelijke huurcontracten de huurmarkt ‘dynamischer’ maken. Daarnaast moeten huurverhogingen voor hogere inkomens goedkope scheefwoners prikkelen om door te stromen. Maar de vraag dringt zich op waar naartoe? De komende jaren lijkt de huurmarkt namelijk alleen maar verder onder druk te komen staan. Onderzoeksbureau ABF Research becijferde onlangs dat het aantal sociale huurwoningen met ongeveer 81.000 zal krimpen. Tegenover 110.00 nieuwe woningen staan er 123.00 die de komende jaren door sloop en verkoop zullen verdwijnen. Nog eens 67.000 woningen zullen door stijgende huren de liberalisatiegrens overstijgen en voor nieuwe huurders omgezet worden in vrije sector woningen. Volgens de Woonbond is het de vraag hoe die huren zich dan gaan ontwikkelen.

‘Als die woningen eenmaal in de vrije sector vallen, is er geen enkele prikkel om de huur laag te houden. Zo ontstaat een groep huurders die tussen wal en schip valt op de woningmarkt en nergens naartoe kan. Ténzij ze huurdersrechten inleveren.’

Mieke: ‘Er opereren allerlei bureautjes waar je zo 500 euro bemiddelingskosten aan kwijt bent. En die bureautjes weten ook: In dat soort steden is de vraag naar woonruimte enorm. Ze kunnen er dan ook makkelijk meer voor vragen dan ik wil betalen. En zo is het voor een nieuweling op de woningmarkt op z’n zachtst gezegd een enorme uitdaging om je ertussen te wringen.’

OPROEP

We lezen het vaker: steeds meer woningen zijn door de extra huurverhogingen van de afgelopen jaren in de buurt gekomen van de zogenoemde ‘liberalisatiegrens’. Wat gebeurt er met woningen die boven de 710,68 euro uit zijn gekomen en nu dus vrije sector woningen zijn geworden? Zijn er voldoende prikkels om de huur te matigen of betekent vrije sector ook echt vrij spelen? Tip ons op: tip insturen.

Lees meer over

Wonen en leefomgeving Woonproblemen
Verkenning Research Opnames Uitzending

Woonproblemen

Uitzending

Onze uitzending Wel werk, geen woning is maandagavond 11 mei om 22:15u op NPO2.

Deel jouw ervaring 143 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op maandag 11 mei 2020 om 22:15  NPO2

1414 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Niels van Nimwegen

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Leidt de hoge woningnood tot dakloosheid?
Alles over dit onderzoek