Krijgen kinderen met gedragsproblemen genoeg ondersteuning op school?

donderdag 25 februari 2016 Leestijd: 3 min.

Schoolklas /

Anne de Blok

Verslaggever

anne.deblok@kro-ncrv.nl

donderdag 25 februari 2016 Leestijd: 3 min.

In navolging op onze uitzending ‘de ADHD-epidemie?’ ontvangen we tientallen reacties van ouders die niet alleen druk voelen om hun kind te laten diagnosticeren, maar in sommige gevallen zelfs een ultimatum krijgen voorgelegd: of medicatie of uw kind moet naar een andere school. Hoe verhoudt deze ontwikkeling zich tot de Wet Passend Onderwijs, die toch juist in het leven is geroepen om kinderen met gedragsproblemen extra te ondersteunen?

In Nederland slikken momenteel ruim 250.000 mensen pillen tegen hyperactiviteit, impulsiviteit of een korte aandachtspanne en dat aantal neemt al jaren toe. In ons dossier ‘De ADHD-epidemie?’ onderzoeken wij daarom de vraag: is deze stijging medisch gerechtvaardigd of zijn we doorgedraaid in het vaststellen van ADHD?

Staatssecretaris Van Rijn (VWS) gaf eerder in antwoord op Kamervragen al aan dat de forse stijging in het gebruik van ADHD-medicatie inderdaad zorgelijk is, maar dat de oorzaken daarvan vooralsnog onbekend zijn. Van Rijn: ‘Toegenomen prestatiedruk en afgenomen tolerantie van afwijkend gedrag lijken volgens de Gezondheidsraad belangrijke oorzaken van de groeiende hulpvraag.’

Op de vraag wat de staatssecretaris wil gaan doen om overmedicalisering tegen te gaan, verwijst Van Rijn naar het ‘Plan van Aanpak Gepaste Zorg’ uit november 2015. Daarin worden verschillende acties benoemd om te zorgen dat jongeren enkel en alleen medicatie krijgen wanneer ze het werkelijk nodig hebben, bijvoorbeeld de invoering van de Wet Passend Onderwijs die op 1 augustus 2014 in werking trad.

Meer focus op wat een kind kan

Met de Wet Passend Onderwijs wordt er gestreefd naar onderwijs waarin alle kinderen, ook kinderen met een beperking, les krijgen op de best passende plek met de ondersteuning die zij nodig hebben. Dat wil zeggen: ‘meer focus op wat een kind kan in plaats van wat een kind heeft en meer gepaste zorg voor kinderen met druk, impulsief gedrag of aandachtsproblemen,' zo schrijft de staatssecretaris in het Plan van Aanpak Gepaste Zorg.

Infographic over de Wet Passend Onderwijs

Op papier leuk bedacht. Maar wat gebeurt er in de praktijk? Krijgen kinderen met gedragsproblemen inderdaad de best passende plek met de ondersteuning die zij nodig hebben?

Wij krijgen veel reacties van ouders die zich door het huidige schoolsysteem onder druk gezet voelen om hun kind te laten diagnosticeren. In sommige gevallen worden er door scholen zelfs ultimatums gesteld. Zo mailt een vader ons:

‘Niet alleen kregen wij te horen dat er medicatie moest komen. Ik heb een brief in mijn bezit dat dit zelfs als voorwaarde wordt gesteld voor verdere begeleiding van mijn kind.’

Wordt er te snel gegrepen naar pillen als oplossing voor druk, impulsief en ongeconcentreerd gedrag? En zou de Wet Passend Onderwijs hier niet juist in moeten voorzien?

Verminderende tolerantie voor druk gedrag

Verschillende docenten reageren op ons onderzoek. De eerste docent die ons mailt, vertelt dat we met ons dossier ‘de ADHD-epidemie?’ een open zenuw hebben geraakt in het passend onderwijs:

‘Scholen gaan hun boekje ver te buiten. Als kinderen niet binnen het hokje passen, krijgen ze een label opgespeld.’

En meerdere reacties van docenten volgen. Ook Boudewijn de Jong e-mailt ons. Hij is VMBO-leraar op een school in Groningen en maakt zich zorgen om de hoge werkdruk die er ligt op leerkrachten. Dit zou volgens hem leiden tot een verminderende tolerantie voor druk gedrag. Dat docenten ouders onder druk zetten om hun kinderen te laten diagnosticeren of zelfs te medicaliseren, ziet De Jong dan ook als een noodkreet van het onderwijs.

En de zorgen van Boudewijn de Jong worden breed gedeeld. Uit recent onderzoek van Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) blijkt dat een meerderheid van de leraren grote problemen ervaart bij de uitvoering van het passend onderwijs. Een aantal getallen uit het onderzoek op een rij:

  • 75% van de leerkrachten in het basisonderwijs en 62% van de docenten in het voortgezet onderwijs geeft aan een hogere werkdruk te ervaren door de invoering van het passend onderwijs;
  • 84% van de leerkrachten in het basisonderwijs en 47% van de docenten in het voortgezet onderwijs geeft aan te weinig tijd te hebben om extra ondersteuning te geven aan leerlingen die dat nodig hebben;
  • 66% van de leerkrachten in het basisonderwijs en 68% van de docenten in het voortgezet onderwijs geeft aan geen goede scholing te hebben gehad op het gebied van passend onderwijs.

We gaan verder met dit onderzoek. Werk je als docent en heb je ondanks de invoering van de Wet Passend Onderwijs moeite om leerlingen met gedragsproblemen te ondersteunen? Herken je je als ouder in dit verhaal of heb je hier een andere blik op? Meld het ons via tip insturen.

Lees meer over

Jeugd en onderwijs De ADHD-epidemie?
Verkenning Research Opnames Uitzending

455 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Anne de Blok

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

In de afgelopen tien jaar is het gebruik van ADHD-medicatie verviervoudigd. In Nederland slikken momenteel ruim 250 duizend mensen pillen tegen hyperactiviteit, impulsiviteit of een korte aandachts...
Alles over dit onderzoek