Kinderarts: ‘Sommige artsen denken nog steeds dat dikke kinderen gewoon te veel chips van hun ouders krijgen’

dinsdag 06 september 2016 Leestijd: 3 min.

Chips in de schappen in de supermarkt. (ANP) /

Odette Joosten

Verslaggever

odette.joosten@kro-ncrv.nl

dinsdag 06 september 2016 Leestijd: 3 min.

Naar aanleiding van onze toptip over overgewicht bellen we met kinderarts Olga van der Baan. Ze is werkzaam bij Heideheuvel, het obesitascentrum voor kinderen in Hilversum, en deed onderzoek onder de allerzwaarste kinderen in Nederland. Gemiddeld wogen ze 110 kilo. Ze onderzocht de effectiviteit van verschillende behandelmethodes.

De kinderarts is direct duidelijk als we haar vragen waar het aan ligt dat kinderen al 110 kilo kunnen wegen. Van der Baan: ‘Het probleem is door onze maatschappij gecreëerd. Vanaf de jaren 70 zijn we steeds ongezonder gaan eten en steeds minder gaan bewegen. We hebben inmiddels een hersenmaatschappij en geen doe-maatschappij. En daar groeien onze kinderen in op.’

De cijfers spreken boekdelen. 6 van de 10 mannen en 5 van de 10 vrouwen hebben overgewicht. Van de jeugd tussen 2 en 21 jaar heeft 14% overgewicht, waarvan 2% ernstig (obesitas). (bron: Nationaal Kompas Volksgezondheid)

We bewegen dus te weinig en dat geldt ook voor onze kinderen. Ze spelen steeds minder buiten, schoolklassen worden steeds voller en schoolpleinen steeds kleiner. Ze zitten vaker voor een beeldscherm en ook opvoeden gaat anders dan vroeger. Ouders geven hun kind soms teveel ruimte, zegt Van der Baan. “Ik zie dat kinderen veel te jong zelf mogen bepalen wat ze eten. Of ze ontbijten of niet. Wat ze eten voor lunch. Ouders laten kinderen veel te vroeg deze verantwoordelijkheid zelf dragen. Terwijl je tegen je kind nee moet kunnen zeggen. Je gaat niet naar school zonder ontbijt.’

Eigen schuld, dikke bult

Hoewel ze kritisch is op de opvoeding van tegenwoordig is ze nog feller als het gaat om het idee dat te dik zijn eigen schuld, dikke bult is. ‘Ouders en kinders voelen een enorm schuldgevoel als ze bij mij komen. Deze kliniek ervaren ze als laatste redmiddel. Er is dan al een lange weg afgelegd vol met tranen en schaamte. Overgewicht heeft een stigma van luiheid, verslonzing en niet aantrekkelijk zijn.‘

‘Ik irriteer me aan het feit dat als er aandacht wordt gevraagd voor kanker bij kinderen het geld binnenstroomt, maar als het om overgewicht gaat bij kinderen dat mensen hun rug toekeren. Dat is toch echt eigen schuld, zeggen ze dan. Ouders en kinderen krijgen continu te horen: ‘Zou je niet wat meer bewegen, zou je niet wat minder eten’. Terwijl voor 7 % van deze kinderen er een aantoonbare genetische oorzaak achterligt. Als het om een andere ziekte zou gaan, zou er allang een immense campagne tegenaan gegooid zijn.’

‘Overgewicht is een breed maatschappelijk probleem waar iedereen verantwoordelijk voor is. Natuurlijk de ouders als eerste, maar als ze het niet zelf redden, moeten ze wel ergens hulp kunnen krijgen. Er zou meer aandacht moeten zijn voor de onderliggende problematiek van dikke kinderen bij onder andere schoolartsen, consultatiebureaus en eerstelijnszorg,’ vindt Van der Baan.

Onderschatting

‘Sommige artsen denken nog steeds dat dikke kinderen gewoon teveel chips van hun moeder krijgen. Ik begrijp werkelijk niet dat een kind, die zegt dat hij niet meer wil leven, direct hulp krijgt van Jeugdzorg en een kind dat zich langzaam vol zit te eten geen enkele hulp krijgt. Ook dit kind is zichzelf langzaam kapot aan het maken en heeft ook hulp nodig. En het enige dat deze kinderen horen is dat ze meer moeten bewegen en minder eten. Dat is een onderschatting van het psychische probleem van overgewicht.’

‘We moeten kinderen advies op maat kunnen geven. Ik zeg vaak tegen ze dat ze weer baas moeten worden over hun eigen lichaam. Maar dat kan alleen als je snapt waarom je te dik bent geworden. Welke factoren daarbij een rol spelen. Dat moet je een kind ook uitleggen. Zo hebben 1 op de 12 kinderen een genetische afwijking, die op te sporen is met obestitoom, een genetische analyse. Maar dan moeten huisartsen en specialisten dit wel weten en hier ook onderzoek naar laten doen.’

Oproep

We willen graag in contact komen met ervaringsverhalen van professionals in de zorg zoals huisartsen, specialisten en verpleegkundigen. Steeds vaker komen jullie in aanraking met mensen met overgewicht. Wat zijn jouw ervaringen met de zorg voor dikke mensen en kinderen? Vindt u dat u goede zorg kunt bieden of weet u juist niet goed hoe u mensen met overgewicht kunt helpen?

Wij zijn benieuwd naar jouw verhaal. Mail ons: tip insturen of odette.joosten@kro-ncrv.nl

Lees meer over

Algemeen Algemeen
Verkenning Research Opnames Uitzending

1284 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Odette Joosten Verslaggever

Nog dagelijks verwondert Odette Joosten zich over verhalen die mensen haar vertellen. ‘Ik ben altijd op zoek naar de overeenkomsten tussen die verhalen. Waar lopen mensen tegenaan in ‘de maatschappij’? En kan ik, met mijn onderzoek, de vinger op de zere plek leggen en zoeken naar een oplossing? Sinds september 2016 werk ik voor De Monitor. Daarvoor werkte ik als verslaggever bij de achtergrondrubrieken Netwerk en Brandpunt.’

Lees verder
@odettejoosten

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

We krijgen dagelijks veel tips binnen over uiteenlopende onderwerpen. En lang niet altijd over de onderwerpen die we momenteel onderzoeken. Ook deze tips willen we u niet onthouden. Want wellicht h...
Alles over dit onderzoek