Onderzoek Cultuurcrisis

In plaats van samen op tournee zit dit theaterkoppel thuis: “We hadden nog zoveel shows om te spelen”

woensdag 13 mei 2020 Leestijd: 3 min.

Liset en Francois zitten al twee maanden thuis / De Monitor

Silvia Geurts

Redacteur

silvia.geurts@kro-ncrv.nl

woensdag 13 mei 2020 Leestijd: 3 min.

Liset Vrugteveen en Francois Wissink hadden het goed samen. Zij stond op het podium als goede fee in de musical Doornroosje, hij zat achter de knoppen als geluidstechnicus. Sinds half maart zitten ze noodgedwongen thuis met een bijstandsuitkering. Samen ontvangen ze 1.500 euro per maand. “Dat is net voldoende voor de hypotheek, wat boodschappen, gas water en licht. Maar that’s it. Dan is het al op.” 

Het is inmiddels bijna negen weken geleden dat Liset voor het laatst op het podium stond voor een volle zaal met honderden glunderende kinderen. Sindsdien is alles anders. Voorstellingen worden geannuleerd, verschoven, nogmaals geannuleerd, weer verschoven en uiteindelijk in de wacht gezet. In plaats van samen op tournee zijn Liset en Francois nu al twee maanden samen thuis. “Zo hoort het niet. We hadden nog zoveel shows om te spelen.” 

Verdampt

Het theaterkoppel krijgt een flinke financiële klap te verduren, al is die op dit moment nog nauwelijks voelbaar. “Eind maart is er nog een factuur betaald, dus daar leven we nu van”, vertelt Francois. “De echte klap komt in de zomer, want dan komt er echt niks meer binnen. Dat gaan we echt wel voelen.” Op een wintertour na is namelijk al het werk verdampt. En of die doorgaat? “Ik denk het niet. Want met dertig of honderd mensen in de zaal kunnen we geen shows maken. Dat is niet rendabel.” Zelfs de theatertour die vanaf januari 2021 zou starten is geannuleerd.  

lees ook: Waarom de ‘versoepeling’ van de coronamaatregelen theaters juist verder in de problemen brengt donderdag 07 mei

Bijstand

Op dit moment ontvangen Liset en Francois bijstand voor zelfstandigen. Samen ontvangen ze 1.500 euro per maand. “Dat is net voldoende voor de hypotheek, wat boodschappen, gas water en licht. Maar that’s it. Dan is het al op.” 

Meer heb je niet nodig, zou je denken. Maar als zelfstandig theatertechnicus heeft Francois een hoop materiaal dat hij niet thuis kan stallen. Mengpanelen, luidsprekers, microfoons, versterkers, theaterlampen, DJ-sets, noem zo maar op. En dus huurt hij een loods. Bijkomende kosten: een alarminstallatie, verzekeringen, enkele honderden euro’s huur. Daarnaast heeft hij een auto van de zaak, een arbeidsongeschiktheidsverzekering, een boekhouder en nog wat andere maandelijkse rekeningen. Totale kosten: 3.800 euro per drie maanden.

Je realiseert je nu ineens dat we het heel goed hadden.Liset

Daarbovenop komt nog zeshonderd euro per maand als maandelijks voorschot op zijn inkomstenbelasting. Toch heeft Francois zakelijk geen recht op compensatie. Om in aanmerking te komen voor de eenmalige tegemoetkoming van vierduizend euro hadden zijn kosten, exclusief belasting, per drie maanden tweehonderd euro meer moeten zijn. “Dat vind ik wel oneerlijk ja. Als ik een iets grotere loods had gehad, iets meer apparatuur of twee auto’s op de zaak dan had ik het wel gekregen. Nu moet ik waarschijnlijk een lening aanvragen om te kunnen overleven.”  

Gemis

Ondanks de financiële pijn zit het grootste gemis bij Liset en Francois niet eens in hun portemonnee. “Ik mis mijn vrienden, mijn collega’s. Ik mis het om voor kinderen te spelen”, vertelt Liset geëmotioneerd. Normaal gesproken treedt ze meerdere keren per week op en in schoolvakanties tot wel driemaal per dag. “En soms dan denk je: 'Oh, het zou toch ook wel lekker zijn om een dagje vrij te zijn'. Maar ik mis het wel echt heel erg. Je realiseert je nu ineens dat we het heel goed hadden.” 

Hoewel het nog wel een poosje gaat duren voordat Liset weer zingend en dansend op het podium staat voor een volle zaal, kan ze een deel van haar werk weer hervatten. Naast haar rol in Doornroosje geeft ze zangles aan huis en treedt ze op tijdens bruiloften, die vanaf 1 juli weer door mogen gaan met een maximum van honderd gasten. “Daar heb ik heel veel zin in.” 

Als ik ander werk kan vinden moet het wel minimaal dertig uur in de week zijn om ervoor te zorgen dat ik boven die 1.500 euro bijstand uitkom.Francois

Toekomst

Voor Francois is het vooruitzicht soberder. Sinds de persconferentie van afgelopen week is het duidelijk dat de grote theaterproducties waar hij aan werkt voorlopig nog niet hervat worden. “Ik zal ander werk moeten gaan zoeken, punt.” Maar of dat ook gaat lukken? 

“Ik ben officieel elektrotechnicus. Je hoort hier en daar wel dat ze het overal druk hebben in de bouw, maar het werk dat ze voor mij hebben is vaak een dagje. En dan heb ik weer het probleem dat ik gekort word in mijn bijstand voor die ene dag, dus dan komen we weer op nul uit. Dan kun je beter in de tuin gaan zitten. Dat klinkt heel stom, maar dat is dan wel zo. Dus als ik ander werk kan vinden moet het wel minimaal dertig uur in de week zijn om ervoor te zorgen dat ik boven die 1.500 euro bijstand uitkom.” 

Toch blijft hij hoopvol. “De toekomst ziet er goed uit, al is de vraag wanneer die weer gaat starten. Misschien kan ik in de tussentijd al wat voorbereidingen treffen, maar een inkomen levert dat voorlopig niet op.”  

lees ook: Noodlijdende theaterproducent komt in actie: “Onze sector is te groot om te laten vallen” zaterdag 02 mei

Wil je op de hoogte blijven van ons onderzoek naar de Cultuurcrisis? Meld je dan hier aan voor onze nieuwsbrief Werk en Inkomen. Dan sturen we je iedere twee weken de laatste artikelen uit het dossier. 

Lees meer over

Werk en inkomen Cultuurcrisis
Verkenning Research Opnames Uitzending

62 tips

ontvangen

zzp'ers in de culturele sector

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Silvia Geurts Redacteur
Silvia Geurts is een fanatieke researcher met oog voor kleine verhalen met grote gevolgen. Als verdwaalde Limburger in de Randstad zoekt ze verhalen die tot ver buiten de A10 reiken. Als onderdeel van haar master journalistiek aan de Universiteit van Amsterdam werkte ze bij De Monitor mee aan een uitzending over Verzakte Huizen, met een focus op het aardbevingsgebied Groningen, en een uitzending over zwerfplastic. Daarna kwam ze terug als redacteur en startte ze o.a. een onderzoek naar de krimpende sociale huurvoorraad van Rotterdam.
Lees verder
@silviageurts

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Door de coronacrisis verkeert de culturele sector in zeer zwaar weer. Hoe houdt de sector het hoofd boven water? Zijn de noodmaatregelen van de overheid voldoende?
Alles over dit onderzoek