Algemeen / Woonproblemen

‘Ik heb gehuild van onmacht toen de gemeente mij niet wilde helpen’

woensdag 21 november 2018 Leestijd: 4 min.

Arie Maat / De Monitor

Niels van Nimwegen

Verslaggever

Stephanie Sint Nicolaas

Redacteur

woensdag 21 november 2018 Leestijd: 4 min.

‘Met angst en beven zie ik onze derde winter in een stacaravan aankomen. In mijn beleving heb ik alles gedaan om aan een ‘normaal’ huis te komen, maar als werkende vader, zonder psychische problemen, verslavingen of schulden wordt je niet geholpen.’

Een noodkreet, zoals we die in ons onderzoek Huurdersproblemen, steeds vaker krijgen. Vooral alleenstaande ouders lopen tegen tegenstrijdige regels aan, die het moeilijk maken een woning te vinden.

lees ook: ‘Meer mensen zouden een huis delen als de regels niet zo streng waren’ vrijdag 09 november

Arie Maat (50) is door zijn opties heen. ‘Een loterij zonder prijzen’, zo omschrijft hij zijn ervaringen op de Utrechtse woningmarkt. Een Facebookpagina, met daarop zijn vruchteloze pogingen om een woning te vinden, draagt dezelfde titel. ‘Je hoopt dat iemand die het leest misschien een woning weet. Maar ik doe het ook om te laten zien dat zelfs als je het probeert op eigen kracht te redden, het systeem je tegenwerkt.’

Waar dat door komt is moeilijk in een paar zinnen samen te vatten, maar het begin is glashelder. De scheiding in 2016 waar hij ‘compleet door werd overvallen’. Arie, dan 48 en een ‘huisman met een bijbaan’ moet noodgedwongen op zoek naar een sociale huurwoning, in een stad waar de wachttijd inmiddels zo’n tien jaar is. ‘Ik stond niet ingeschreven, dus dan is het achteraan aansluiten. Mijn urgentie-aanvragen werden afgewezen, want mijn kinderen kunnen terecht bij mijn ex. Ik heb verder ook geen schulden of een verslaving, dus je valt tussen wal en schip.’

Particuliere sector

Arie probeert het op eigen kracht te redden. Hij vindt werk in een sportwinkel en klust daarnaast bij als hardlooptrainer. Op een vakantiepark even buiten de stad vindt hij een stacaravan. Ideaal is het niet, maar het parkje ligt op redelijke afstand van zijn ex-vrouw en kinderen. Woningcorporaties zeggen weinig voor hem te kunnen doen en raden hem aan in de particuliere huursector te zoeken. Daar bijt Arie zich stuk op de inkomenseisen. Voor een woning van 600 euro per maand eisen verhuurders een netto inkomen van 1600 euro of hoger. ‘Met mijn salaris alleen haal ik dat niet, maar ik krijg ook partneralimentatie en na de verhuizing zou ik ook in aanmerking komen voor huurtoeslag. Ze kijken echter alleen naar je salaris. Ik blijf daarom noodgedwongen zitten in een koude stacaravan van dertig vierkante meter, waar ik 850 euro per maand betaal.’

Zo verstrijken de maanden. Arie schrijft zich in voor lotingwoningen, anti-kraak en zoekt in kleinere gemeenten rond Utrecht. Het levert allemaal niets op. De woningen zijn te duur, al vergeven of de verhuurder staat niet toe dat er kinderen inwonen. Ondertussen raakt hij steeds verder verstrikt in een web aan tegenstrijdige regels, zoals zijn inschrijving in de Basisregistratie Personen (BRP). Zonder heb je geen toegang tot zaken als een zorgverzekering, huurtoeslag en kindgebonden budget. Maar de verhuurder staat niet toe dat Arie zich op het park inschrijft, vanwege het risico op boetes. De gemeente waar het park ligt wil namelijk niet dat er permanent wordt gewoond in de stacaravans. ‘We zijn de dans al een keer ontsprongen. Tijdens een grootschalige controle kwam ik net met de kinderen terug van een bezoek aan mijn ouders. Ik heb de auto omgedraaid en ben weggereden.’

De vicieuze cirkel waarin mensen raken als ze worden uitgeschreven uit de Basisregistratie Personen

Briefadres

Ondertussen krijgt de gemeente Utrecht in de gaten dat Arie niet meer op zijn oude adres woont. Het team adresonderzoek mailt hem. ‘Ik dreigde uitgeschreven te worden uit de BRP als ik niet onmiddellijk een briefadres zou aanvragen. Kan ik me dan niet inschrijven bij gemeente, vroeg ik.’

Zo’n regeling bestaat, volgens de website van de gemeente Utrecht. Dak- en thuislozen, maar ook mensen die ‘marginaal wonen’ kunnen tijdelijk een adres krijgen bij een gemeentelijke instantie. Ze blijven ingeschreven in de BRP en kunnen dan bijstand ontvangen. ‘Dat vangnet is er niet voor mij. Ik heb geen opvang nodig en ik heb geen uitkering, dus kwam ik niet in aanmerking voor briefadres bij de gemeente. Ik was op dat moment als diabetespatiënt al zeven maanden onverzekerd, omdat de verzekering me niet kon bereiken. Huilend van onmacht heb ik toen maar een briefadres aangevraagd bij mijn nieuwe vriendin. Op papier woon ik nu in Leidschendam.’

lees ook: Dakloos na scheiding: ‘Uiteindelijk sliep ik met mijn dochter in de auto’ vrijdag 19 januari

Corporatiehotel

Met die ‘verhuizing’ doemt het volgende probleem op. Zijn laatste hoop is gevestigd op het Utrechtse corporatiehotel dat speciaal voor mensen als Arie is opgericht. Wie na een scheiding op drift raakt, kan daar tijdelijk wonen om ‘het leven weer stabiel te krijgen en daarna uit te stromen naar een eigen woonruimte’. Arie voldoet aan alle voorwaarden, op één na: huurders moeten minimaal één jaar ingeschreven staan in de gemeente Utrecht.  

‘Je wordt van loket naar loket gestuurd, maar die werken allemaal niet samen. Familie en vrienden hebben brieven gestuurd naar de lokale politiek, want ze zien dat de stress mij opvreet. Omdat ik me hier niet kan inschrijven loop ik toeslagen mis die andere alleenstaande ouders wel ontvangen, terwijl de zorg voor mijn opgroeiende kinderen steeds duurder wordt. Ik vraag nergens om, alleen een huis. En als dat niet lukt: de mogelijkheid om me hier gewoon in te kunnen schrijven.’

Update 22-11. Met enige vertraging heeft de gemeente Utrecht gereageerd op onze vragen over het beleid t.a.v briefadressen. Ook mensen die in een niet officiële woning verblijven, zoals een garage of caravan, bestaat de mogelijkheid om tijdelijk een briefadres te krijgen. Wel is het zo dat de gemeente extra voorwaarden kan stellen op basis van een uitvoeringstaak, bijvoorbeeld het begeleiden naar werk van mensen die bijstand ontvangen. Mensen die geen gebruik (willen) maken van een uitkering blijken via het stadsteam Herstel een aanvraag te moeten doen. Dit team bespreekt de aanvraag in het zogeheten 'adresoverleg' met de afdelingen burgerzaken en werk & inkomen, om zo fraude met briefadressen te voorkomen. Volgens Arie Maat is hij door de gemeenteambtenaar nooit op die mogelijkheid gewezen. De informatie die Utrecht ons stuurt staat ook nergens op de site van de gemeente vermeldt.

Verkenning Research Opnames Uitzending

Woonproblemen

Uitzending

Tipgever Jenny laat ons weten dat ze na een scheiding niet aan een betaalbare huurwoning kan komen. Daarom hopt ze met haar twee kinderen van de ene naar de andere huurwoning. Is er een oplossing voor mensen zoals Jenny?

Deel jouw ervaring 104 andere artikelen in onderzoek

1013 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Algemeen / Woonproblemen

Kun je geen briefadres krijgen?

Neem dan contact met ons op. We zijn benieuwd tegen welke knelpunten je aanloopt.
Deel jouw ervaring

Niels van Nimwegen

Verslaggever

Deel jouw ervaring

Dit artikel is geschreven door:

Niels van Nimwegen Verslaggever

Niels van Nimwegen is verslaggever bij De Monitor en maakte tot nu toe verhalen over de huursector, uitbuiting van starters op de arbeidsmarkt, de vastgelopen spoedzorg en verschillende afleveringen van het dossier ‘Lokaal Bestuur’. 'Wat ik sterk vind aan de Monitor is dat we thema’s lang volgen en door tips in contact komen met belangrijke sprekers die voor andere journalisten verborgen blijven. Dat levert vaak originele verhalen op, of een invalshoek bij een nieuwsfeit dat door andere programma’s is gemist.' Niels werkte eerder voor Radar en Zembla.

Lees verder
@nvnimwegen

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Steeds meer mensen hebben moeite met het vinden van een betaalbare huurwoning. 
Alles over dit onderzoek