‘Huidig huurbeleid maakt delen van de stad niet meer toegankelijk voor bepaalde groepen mensen’

woensdag 11 mei 2016 Leestijd: 3 min.

amsterdam cody /

Stephanie Sint Nicolaas

Redacteur

stephanie.sintnicolaas@kro-ncrv.nl

woensdag 11 mei 2016 Leestijd: 3 min.

Voor ons dossier Huurdersproblemen krijgen we tips van huurders die geen betaalbare huurwoning kunnen vinden. En dat zijn niet alleen mensen met een lager inkomen. Juist als je een middeninkomen hebt, kun je je in een lastige positie op de woningmarkt bevinden. Probeer maar eens een huis in Amsterdam te vinden als je teveel verdient voor sociale woningbouw, maar te weinig inkomenszekerheid hebt om een dure vrije sector woning te kunnen huren of te kopen. Dit heeft gevolgen voor de manier waarop een stad eruitziet, stelt sociaal geograaf Cody Hochstenbach. ‘Op een bepaald moment zullen delen van de stad niet meer toegankelijk zijn voor bepaalde groepen mensen. En dan heb ik het niet alleen over de laagste inkomens.'

We krijgen een mail die die positie van starters, die vaak met een studieschuld zitten, op de huurmarkt goed illustreert. ‘Ik ben 30 jaar en zoek een huurwoning in Amsterdam. Dat is natuurlijk de moeilijkste woningmarkt, maar ik ben niet veeleisend. Op basis van mijn inkomen in 2014 en 2015 mag ik nog reageren op sociale huurwoningen. Maar met mijn wachttijd van meer dan 10 jaar maak ik geen schijn van kans. Al helemaal niet omdat veel woningen voorrangsregelingen kennen voor mensen met een laag inkomen, beneden de 22.000 euro. Op basis van mijn huidige inkomen zal ik binnenkort alleen nog in de vrije sector kunnen reageren. Woningen met de laagste huren (710-800) zijn daar nauwelijks beschikbaar.'

'Hogere huren kan ik niet betalen en bovendien heb ik geen zekerheid betreft mijn toekomstig inkomen. De crux is dat in de berekeningen van toewijzing van woningen bij sociale huur geen rekening wordt gehouden met de maandelijkse verplichtingen voor het terugbetalen van studieschuld, terwijl dit in een eventueel kooptraject juist zwaar meeweegt. Dit, plus een tijdelijk contract en zonder partner, maakt dat kopen ook nauwelijks mogelijk is, terwijl de maandlasten dan hetzelfde of zelfs lager zouden zijn. De studieschuld weerhoudt dus van kopen en het inkomen weerhoudt van (sociaal) huren.’

‘Voor de middeninkomens wordt wonen in de stad lastiger’

En zo zijn er meer tipgevers die ons erop wijzen dat ze met hun modale inkomen geen plek kunnen veroveren op de Amsterdamse woningmarkt. Je kunt je natuurlijk afvragen hoe erg dat is. Er zijn immers genoeg plekken in Nederland te vinden waar de woningmarkt een tikje minder overspannen is en je makkelijker aan een woning komt. Dus in hoeverre moeten we dit zien als een probleem? We bellen met sociaal geograaf Cody Hochstenbach, die ons vertelt dat deze ontwikkeling gevolgen heeft voor de manier waarop de stad eruit ziet. ‘In Amsterdam gaan van elke 10 sociale huurwoningen die vrijkomen, er slechts 7 weer terug de sector in. De sociale huursector krimpt steeds verder. Dat zie ik als een lange termijnrisico.'

'De sociale huursector is niet meer toegankelijk voor de middeninkomens. Waarom is het volstrekt normaal aan het worden om heel veel geld neer te moeten tellen voor een gewone middenklasse-woning? Op de woningmarkt zijn we gaan zeggen: Als je net iets meer verdient dan heel weinig, dan moet je maar een exorbitant bedrag neertellen voor een woning. En het rare is, daarmee bereik je juist níet wat wethouders in de stad zo graag willen: Het binden van creatieve, talentvolle mensen aan een stad. Voor hen wordt het steeds moeilijker om een plek in de stad te bemachtigen.’

‘Stad niet meer voor iedereen’

Hochstenbach, verbonden aan de Universiteit van Amsterdam, deed onderzoek naar de ‘wooncarrière’ van jonge inwoners in Amsterdam. ‘Het algemeen geldende idee is dat je stapje voor stapje wooncarrière maakt. Van je ouderlijk huis via een studentenhuis naar een huurhuis. En dan ga je kopen. In Amsterdam zie je dat de wooncarrières van jonge mensen steeds meer worden gekenmerkt door een chaotisch verloop. Met illegaliteit en tijdelijkheid. Als je in onderhuur zit of tijdelijk huurt, dan zul je op een gegeven moment, vaak onverwacht, je huis moeten verlaten. Wat we zien is dat jonge mensen dan opnieuw voor een suboptimale situatie kiezen, omdat ze haast hebben om iets nieuws te vinden. En zo ontstaat een soort permanente tijdelijkheid.'

'We zien daarin wel dat hoogopgeleide jongeren deze situatie beter kunnen navigeren dan lager opgeleide jongeren. Hoger opgeleiden hebben vaker vermogende ouders, een groter sociaal netwerk en zo meer kansen om de klappen goed op te vangen.’ En zo nemen de verschillen in kansen op de Amsterdamse woningmarkt steeds verder toe. Hochstenbach werpt een blik in de toekomst: ‘Op een bepaald moment zullen delen van de stad niet meer toegankelijk zijn voor bepaalde groepen mensen. En dan heb ik het niet alleen over de laagste inkomens. Maar ook over docenten, agenten, verpleegkundigen of ‘opwaarts mobiele creatievelingen’. Voor hen is het moeilijk om overeind te blijven op deze woningmarkt.’

We gaan verder met ons onderzoek naar betaalbare huurwoningen. Heb je een tip die ons onderzoek verder kan helpen? Reageer dan via: tip insturen

Fotocredit: Paul Becker (Flickr)

Lees meer over

Wonen en leefomgeving Woonproblemen
Verkenning Research Opnames Uitzending

Woonproblemen

Uitzending

Onze uitzending Wel werk, geen woning is maandagavond 11 mei om 22:15u op NPO2.

Deel jouw ervaring 143 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op maandag 11 mei 2020 om 22:15  NPO2

1404 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Stephanie Sint Nicolaas Redacteur

Stephanie Sint Nicolaas voltooide na een bachelorstudie geschiedenis een master Journalistiek en Nieuwe Media. Ze werkte voor zowel radio (Radio 1) als voor verschillende journalistieke televisieprogramma's (Knevel en van den Brink, Rondom 10, Debat op 2, Altijd Wat). In haar vrije tijd fotografeert ze graag en net als in haar redactiewerk is het doel om bijzondere verhalen van mensen in beeld te brengen. Voor De Monitor deed ze research, en filmt en monteert ze nu video's voor social media.

Lees verder
@stephsint

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Leidt de hoge woningnood tot dakloosheid?
Alles over dit onderzoek