Wet-en regelgeving / Cameratoezicht

Hoe je door gezichtsherkenning of cameratoezicht in de problemen kan komen

woensdag 16 mei 2018 Leestijd: 2 min.

Cameratoezicht in Stadion Galgenwaard, Utrecht / ANP

Thomas Mulder

Datajournalist

woensdag 16 mei 2018 Leestijd: 2 min.

Een fictief voorbeeld: je bezoekt met je zoontje een voetbalwedstrijd van een Eredivisieclub in Nederland. Eenmaal in de buurt van het stadion neemt de drukte toe. Je baant je een weg richting de voor jou gereserveerde zitplaatsen. Plotseling word je door de politie aangehouden en naar een aparte ruimte begeleid. De reden daarvoor: gezichtsherkenning heeft je bij de ingang van het stadion waargenomen. Er is toen actie ondernomen omdat jouw gescande gezicht gelijkenissen vertoont met een gezochte crimineel. Je wordt uiteindelijk vrijgelaten, omdat je kunt aantonen dat jij niet die gezochte crimineel bent.

Zoals gezegd: een fictief voorbeeld. Toch liggen dit soort misverstanden op de loer. Dat bleek ook vorig jaar het geval te zijn.

Camera’s herkennen bezoekers als criminelen

Op 3 juni 2017 vindt de Champions League-finale plaats in Cardiff, Wales. Zo’n 170.000 voetballiefhebbers komen naar de stad voor de wedstrijd tussen Real Madrid en Juventus. Wat ze dan niet weten, is dat hun gezichten worden gescand. De politie van Zuid-Wales is op dat moment namelijk bezig met een proef om camera’s met gezichtsherkenning te testen. De politie hoopt door middel van deze gezichtsherkenning criminelen op te sporen. En het lijkt zijn vruchten af te werpen.

Begin mei 2018 meldt The Guardian dat van de 170.000 bezoekers, 2.470 bezoekers potentiële gelijkenissen vertoonden met afbeeldingen van criminelen. Dat lijkt een grote vangst. Een té grote vangst. Uit de berichtgeving van The Guardian blijkt dat in 92 procent van de gevallen de gezichtsherkenning verkeerde personen herkende. 2.287 bezoekers werden ten onrechte herkend als crimineel. Het had gelukkig geen gevolgen voor die personen, want geen enkele bezoeker zou zijn gearresteerd op basis van de foutieve gezichtsherkenning. Toch zorgde die gezichtsherkenning voor commotie.

Nog even terug naar het fictieve voorbeeld waarmee we dit artikel mee begonnen. Hoewel zo’n onterechte aanhouding op basis van een foutieve herkenning van de gezichtsherkenning niet bij ons bekend is, zijn we wel op de hoogte van het feit dat cameratoezicht an sich, wél kan falen.

Hoe cameratoezicht faalt

Zo spraken we vorig jaar met tipgever Petra Leisk, wiens zoon door de politie onterecht werd vastgezet op verdenking van poging tot doodslag. Agenten dachten Petra’s zoon Darren te herkennen op camerabeelden. Omdat Darren zijn telefoon ook nog eens was verloren, en die door de agenten was gevonden bij de plek waar een jongen was neergestoken, werd Darren als hoofdverdachte vastgehouden. Onterecht bleek later.

Onbewust passeren we dagelijks meerdere camera’s en worden we op verschillende plekken in de gaten gehouden. En dat lijkt in de toekomst alleen maar meer te worden. Zo maakte het moederbedrijf van Ticketmaster Amerika eerder deze week bekend dat zij gezichtsherkenning willen gaan toepassen bij evenementen. Reden daarvoor: als jij je gekochte ticket koppelt aan een foto van jezelf, loop je vervolgens zo naar binnen bij een evenement. Handig toch? Maar wat gebeurt er met die beelden? Hoe lang worden ze opgeslagen? Wie krijgt de beschikking over die beelden? Dat proberen we de aankomende tijd uit te zoeken.

Wet-en regelgeving / Cameratoezicht

Oproep

Ben jij net als Darren wel eens in de problemen gekomen doordat je bent vastgelegd op een camera? Ben je wel eens aangehouden omdat de politie je voor iemand anders aan zag? Of weet jij bijvoorbeeld meer over gezichtsherkenning? Laat het ons weten!
Deel jouw ervaring

Thomas Mulder

Datajournalist

Deel jouw ervaring

Dit artikel is geschreven door:

Thomas Mulder Datajournalist

Het oog wil ook wat en daarom hebben we Thomas Mulder in ons team. Hij is naast journalist ook ontwerper en voorziet artikelen, online producties en video’s van graphics. Daarnaast werkt Thomas ook inhoudelijk mee aan verschillende onderzoeken en daarbij zet hij innovatieve technieken in zoals geolocating en scraping. Met zijn creativiteit en multifunctionaliteit zorgt hij voor de nodige dynamiek in de dossiers.

Lees verder
@thomassmulder

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Meer weten?

Het is de normaalste zaak van de wereld dat je door camera’s in beeld wordt gebracht. Maar levert dat alleen maar successen op, of kun je ook onterecht in de problemen komen door camerabeelden? Wat zijn eigenlijk jouw rechten als je op beeld staat? En hoe goed worden jouw gegevens eigenlijk opgeslagen?

Alles over dit onderzoek