Algemeen / Krimpgebieden

‘Het gebrek aan voorzieningen houdt mensen vaak tegen om hier te komen werken’

woensdag 15 mei 2019 Leestijd: 3 min.

Ziekenhuis in Stadskanaal / De Monitor

Yvonne Verkaik

Redacteur

woensdag 15 mei 2019 Leestijd: 3 min.

Hoe hou je de zorg op peil in een gebied waar bevolkingsaantallen dalen? Voor het onderzoek Krimpgebieden nemen we contact op met twee zorgverleners in het Oost-Groningse Musselkanaal: huisarts Loes Keizer-Prak en apotheker Arnout Janse. ‘Het is soms erg lastig om jonge zorgverleners enthousiast te maken voor dit gebied.’

Zelf vertrok huisarts Loes Keizer-Prak een aantal jaar geleden met haar man – ook huisarts – juist wél vanuit de Randstad naar Oost-Groningen. Terug naar haar ‘roots’ en met een ambitieus plan op zak. En met succes, inmiddels is de oude MAVO in Musselkanaal omgebouwd tot gezondheidscentrum met onder andere een apotheker, een fysiotherapeut en een thuiszorgverlener. ‘Er liggen volop kansen in dit gebied, dat hebben we met dit gezondheidscentrum wel bewezen. Je hebt hier als jonge ondernemer bovendien meer vrijheid om iets moois neer te zetten dan in het Westen,’ zegt Keizer-Prak.

Moeilijk om opvolgers te vinden

Toch merkt ze ook dat niet iedereen er zo over denkt. Oost-Groningen is een zogenoemd krimpgebied en de bevolking daalt en vergrijst. Jongeren trekken weg om een opleiding te gaan volgen, maar keren vaak niet meer terug. En met de bevolkingsaantallen nemen ook de voorzieningen af. Het aantrekken van nieuwe, jonge hoger opgeleide inwoners is en blijft een uitdaging.

En dat merken huisartsen in de omgeving bijvoorbeeld bij het vinden van opvolgers, ziet huisarts Keizer-Prak. Ondanks haar inspanningen om nieuwe mensen te werven: ‘We hebben regelmatig huisartsen in opleiding hier in het gezondheidscentrum. Ik probeer er dan alles aan te doen om ze enthousiast te maken voor de regio. Er is bijvoorbeeld prachtige natuur en de mensen zijn vriendelijk. Maar als het puntje bij paaltje komt, dan kiezen ze toch vaak voor een andere plek. Vaak ook omdat hun partner hier in de buurt maar moeilijk aan het werk kan komen. Dat is natuurlijk ontzettend jammer.’

Wat ga ik in mijn vrije tijd doen?

Het gebrek aan zorgpersoneel is een landelijk probleem, maar in de zogenoemde krimpgebieden worden de effecten daarvan extra hard gevoeld, zo merkt ook apotheker Janse. Hij werkt sinds twee jaar als apotheker in het gezondheidscentrum in Musselkanaal. 

‘Je kan als zorginstelling of ziekenhuis van alles doen om het voor personeel aantrekkelijk te maken, hogere salarissen bieden bijvoorbeeld. Maar in een zwaar concurrerende markt trekt zelfs dat weinig mensen over de streep,’ zo stelt hij vast. ‘Dan hoor je mensen toch vaak zeggen: ‘Hoger salaris leuk, maar wat ga ik in mijn vrije tijd doen? Ik kan hier niet naar het theater of de bioscoop. Bovendien moeten mijn kinderen een uur met de bus naar school. Het gebrek aan voorzieningen houdt mensen wel vaak tegen. En de korte contracten, want je pakt niet vanuit het Westen je boeltje op voor twee flexcontracten in een gebied waar weinig bedrijvigheid is.’

lees ook: ‘We investeren in de stedelijke gebieden en de nadelige effecten daarvan lossen we op met krimpbeleid.’ woensdag 08 mei

Zowel Keizer-Prak en Janse zien daarom graag dat bepaalde voorzieningen, zoals infrastructuur en onderwijs, in het gebied verbeteren. Dat zou het aantrekken van personeel mogelijk vergemakkelijken. Keizer-Prak: ‘Zorg bijvoorbeeld voor een excellente school in dit gebied. Als je dan kan kiezen voor een middelmatige school in het stedelijke gebied of een school die uitblinkt hier op het platteland, dan zou ik het wel weten. Dan woon je prachtig en je kinderen kunnen naar een hele goeie school.’

Spoedeisende hulp gaat dicht

Op dit moment heeft het gebied echter juist te maken met het verdwijnen van belangrijke voorzieningen. Per nacht meldt zich namelijk nog gemiddeld 1,4 patiënt op de spoedeisende hulp in het nabijgelegen ziekenhuis van Stadskanaal. Voor het ziekenhuis is dat niet langer rendabel, bovendien hebben ook zij te maken met een tekort aan personeel. Ze zijn daarom genoodzaakt om de spoedeisende hulp in het ziekenhuis te sluiten. Wethouder Lian Veenstra van Stadskanaal uitte in ons onderzoek al eerder haar zorgen hierover: 

lees ook: Wethouder krimpgemeente: ‘Het moet niet uitmaken waar je woont, óveral moet goede zorg zijn’ zondag 21 april

Ook apotheker Janse ziet deze spoedeisende hulp liever niet verdwijnen. ‘In de nacht kan het voor onwenselijke situaties zorgen. Denk bijvoorbeeld aan een hersenbloeding, daar telt elke minuut en kan extra reistijd tot onherstelbare schade leiden. En een leven lang medicijngebruik en arbeidsongeschiktheid tot gevolg hebben. In een gebied waar we toch al te maken hebben met veel economisch kwetsbare en chronisch zieke patiënten vind ik het daarom een slechte ontwikkeling om die spoedeisende hulp te sluiten. We moeten er juist voor zorgen dat dit soort voorzieningen zoveel mogelijk behouden blijven voor de regio, anders kom je in een vicieuze cirkel terecht.’

Volgens het Refaja ziekenhuis in Stadskanaal zorgt het verdwijnen van de spoedeisende hulp niet voor gevaarlijke situaties. Patiënten die spoedzorg nodig hebben zullen in de toekomst naar ziekenhuizen in Assen, Meppel of Emmen worden gebracht; de aanrijtijden vallen binnen de daarvoor gestelde normen. Bovendien zorgt het sluiten van de spoedeisende hulp in de ziekenhuizen van Stadskanaal en Hoogeveen volgens hen ook voor kansen: namelijk een reorganisatie van de zorg in de regio. De ziekenhuizen in Stadskanaal en Hoogeveen worden specialistische centra waar straks geplande zorg wordt geleverd en zorg die meer is toegespitst op de (oudere) bevolking in de regio.

Wil je op de hoogte blijven van dit onderzoek? Schrijf je dan hier in voor de nieuwsbrief, dan krijg je iedere 2 weken een update.  

Dit artikel is geschreven door:

Yvonne Verkaik Redacteur

Yvonne Verkaik studeerde politieke geschiedenis en cultuureducatie aan de Universiteit van Utrecht. Na haar studie werkte ze voor verschillende consumentenprogramma’s, actualiteitenrubrieken en talkshows. Op de redactie van de Monitor staat ze bekend als een researcher met oog voor detail en een voorliefde voor het menselijke verhaal. Ook begeleidt ze de stages van de nieuwe journalistieke talenten. Als journalist wil ze graag begrijpen hoe de samenleving werkt en hoopt ze verandering teweeg te brengen daar waar mensen in de knel komen.

Lees verder
@verkaiky

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Meer weten?

De krimpgebieden aan de randen van Nederland hebben het moeilijk. De vergrijzing zet in rap tempo door, scholen lopen gevaar te moeten sluiten en de gezondheidszorg heeft moeite om op peil te blijven.
Alles over dit onderzoek