Wet-en regelgeving / Cameratoezicht

‘Door camera van buren durft onze dochter niet in haar pyjama door de keuken te lopen’

woensdag 25 april 2018 Leestijd: 3 min.

Beveiligingscamera bevestigt aan de buitenmuur / ANP

Thomas Mulder

Datajournalist

woensdag 25 april 2018 Leestijd: 3 min.

Tijdens het ontbijt kijkt tipgever Pieter recht in de lens van een camera van zijn buren. Hij spreekt zich erover uit op Twitter, want hoe zit dat met de privacy van zijn gezin? Voor het onderzoek Cameratoezicht, komen we na wat mailwisselingen in contact met Hendrika, de vrouw van Pieter.

‘Op 1 februari 2018 zagen we een rood lampje branden bij de buren. De dag erop zagen we dat het om een camera ging. Als wij in de keuken aan tafel zitten, zijn we vol in beeld,’ zegt Hendrika. ‘Mijn dochter van zeventien loopt niet meer de keuken wanneer ze een pyjama aan heeft.’ Ze vertrouwen de camera van de buren niet.

Nadat de camera ontdekt is, besluit Pieter naar de politie te stappen. Bij de buren verhaal halen heeft geen zin, want de families leven al in onmin. Pieter besluit direct een melding te doen bij de politie en vult online een formulier in. Hij krijgt er geen reactie op. Op 2 maart besluiten ze maar aangifte te doen via het landelijk politienummer. ‘Ik werd niet eens doorverbonden met het plaatselijke politiebureau in Hoogezand. Er werd na overleg met een collega gezegd dat het bij de wijkagent zou worden neergelegd,’ zegt Hendrika. Van een terugkoppeling van dat overleg was geen sprake. Het bleef stil.

Op 15 maart komt Hendrika weer in contact met het politiebureau in Hoogezand. Ze wordt doorverbonden met de desbetreffende wijkagent, maar die blijkt niet beschikbaar te zijn. Er wordt een terugbelverzoek neergelegd, maar daar hoort Hendrika nooit wat van. ‘Een week later belde ik weer en werd ik wel doorverbonden met de wijkagent, maar die wist eigenlijk ook niet wat hij ermee aan moest. Volgens de agent kon het misschien beter civiel worden opgelost.’

Onenigheid met de buren
‘Buurtbemiddeling is langs geweest en heeft ook een gesprek met de buren gehad. Dat bezoek was al gepland, omdat er al iets speelde. We hebben al een verleden met de buren,’ zegt Hendrika. De buurtbemiddeling bepaalt in samenspraak met de politie dat er bij de woning van de buren in ieder geval een bordje moet hangen, dat aangeeft dat er cameratoezicht is.

‘Dat bordje heeft twee dagen aan de gevel gehangen en nu hangt die daar niet meer. Of ze die bewust hebben weggehaald weet ik niet, het kan ook door andere redenen er niet meer hangen.’ Voor Hendrika is de maat vol. Ze wil wel aangifte doen bij de politie, maar ze wordt van het kastje naar de muur gestuurd. ‘Het is absurd dat het zes à zeven weken duurt voordat er überhaupt actie wordt ondernomen. Ze weten wat er speelt, maar er gebeurt gewoon niks.’

Dan lijkt er eindelijk schot in de zaak te zitten. Op 30 maart komt de wijkagent dan toch langs om de situatie te bekijken. Een weekje later krijgt de familie bericht dat de camera van de buren bijgedraaid moet worden. De buren gehoorzamen, maar Hendrika is niet overtuigd: ‘Ik ben van plan de wijkagent nog te gaan bellen. Ik weet nu niet wat er wordt gefilmd en het ziet ernaar uit dat de camera nog steeds op ons gericht is.’

Regels over cameratoezicht
‘We weten dat er bepaalde regels zijn en dat die camera niet op ons huis gericht mag staan.’ Wat Hendrika hier zegt, is waar. Volgens Politie.nl is het niet verboden om een camera op te hangen bij je huis, maar er zijn wel regels aan verbonden, zoals onderstaande:

  • Wanneer de camera beelden opneemt, moet de eigenaar aangeven dat er camera’s hangen, bijvoorbeeld door een sticker of bordje
  • Je mag alleen opnames maken met het doel om je eigendommen te beschermen Je mag ze niet ophangen om de privacy van mensen, dieren en goederen te schenden
  • Tot slot mogen de opgeslagen beelden maximaal 28 dagen bewaard worden

De regels die op de website van de politie staan, worden ondersteund door een passage over cameratoezicht op de site van de Autoriteit Persoonsgegevens. ‘Wie een camera ophangt, moet ervoor zorgen dat de camera zo min mogelijk gericht is op de openbare weg of op eigendommen van anderen. Is een camera wel (deels) gericht op een (deel) van de openbare weg? Of filmt iemand bijvoorbeeld de tuin van de buurman? Dan is de Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp) van toepassing en houdt de Autoriteit Persoonsgegevens dus ook toezicht.’

Deze situatie doet ons denken aan een uitzending van De Rijdende Rechter. In de aflevering Argusoog gaat het om een geschil tussen de families Lebski en Zwiers uit Brunssum, Zuid-Limburg. De familie Lebski heeft een beveiligingscamera aan de muur hangen, die 360 graden kan draaien. De zogeheten domecamera maakt opnames van de achtertuin van familie Zwiers. Een soortgelijke situatie als bij Hendrika en Pieter dus.

Reactie politie
Waarom doet de politie moeilijk over een aangifte? En waarom kan het beter civiel opgelost worden? We vragen om een reactie van de politie. ‘In deze casus is er een langer durend conflict tussen betrokken partijen. Daarvan hebben gemeente, Openbaar Ministerie en politie besloten dat dit uiteindelijk het beste opgelost kan worden met behulp van een mediation-traject. Daar zien wij meer heil in dan in het over en weer aangifte doen. Dat weten de beide partijen ook, dat hebben ze te horen gekregen. Dat is ook de reden dat het OM heeft besloten om een aangifte die er ligt te seponeren en samen in te zetten op bemiddeling.’

‘Er is contact met de betrokken partijen, zowel door onze wijkagent als door het sociaal team namens de gemeente. De wijkagent heeft de mensen die een camera hebben opgehangen laten weten wat de spelregels zijn voor het gebruik van een camera,’ aldus de woordvoerder van Politie Noord-Nederland.

Dit artikel is geschreven door:

Thomas Mulder Datajournalist

Het oog wil ook wat en daarom hebben we Thomas Mulder in ons team. Hij is naast journalist ook ontwerper en voorziet artikelen, online producties en video’s van graphics. Daarnaast werkt Thomas ook inhoudelijk mee aan verschillende onderzoeken en daarbij zet hij innovatieve technieken in zoals geolocating en scraping. Met zijn creativiteit en multifunctionaliteit zorgt hij voor de nodige dynamiek in de dossiers.

Lees verder
@thomassmulder

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Meer weten?

Het is de normaalste zaak van de wereld dat je door camera’s in beeld wordt gebracht. Maar levert dat alleen maar successen op, of kun je ook onterecht in de problemen komen door camerabeelde...
Alles over dit onderzoek