Onderwijs / Onderwijs

Docent: ‘Het gaat ons niet om de etiketjes, maar om de juiste begeleiding en hulp’

zondag 13 augustus 2017 Leestijd: 3 min.

Kinderen in de klas (ANP) /

Saskia Adriaens

Verslaggever

zondag 13 augustus 2017 Leestijd: 3 min.

Van ouders tot leraren tot kindercoaches. Uit alle hoeken hebben we reacties gekregen op ons artikel ‘diagnosticering door pseudo-deskundigen’. In dat verhaal kwamen deskundigen aan het woord die zich zorgen maken over de vele (verkeerde of ongegronde) diagnoses die worden gegeven aan kinderen. Pedagoog Bas Levering zei daar zelfs over: ‘Ons land is een stoornissenland geworden.’ Voor ons dossier Onderwijs vragen wij ons af of er inderdaad sprake is van overdiagnose en in hoeverre diagnoses belangrijk zijn geworden voor scholen.

Meerdere leraren laten ons weten dat ze zien dat er veel meer kinderen met labels bij zijn gekomen. Dat zou enerzijds te maken hebben met het passend onderwijs. Kinderen die voorheen met leer- of gedragsproblemen naar het speciaal onderwijs gingen, worden nu ingepast in het regulier onderwijs. Anderzijds zien zij dat ouders vaker op zoek gaan naar een diagnose voor hun kind. ‘Je ziet dat ouders zich daar dan achter kunnen verschuilen,’ mailt Ellen ons. Zij geeft nu 15 jaar les op de basisschool. ‘Ik zie dat ouders op zoek gaan naar een diagnose voor hun kind en blijven zoeken naar een diagnose die het beste bij hun past en het gedrag van hun kind goedpraat.’

Gedragsproblemen

Een andere basisschoollerares die lesgeeft in groep 5 en al 23 jaar voor de klas staat, reageert op Facebook: ‘Geef het basisonderwijs meer handen in de klas en expertise binnen de school. Het gaat ons niet om etiketjes, het gaat om de juiste begeleiding en hulp en vaak kan dat helaas alleen als er een etiketje op geplakt wordt.’ Telefonisch licht ze verder toe wat ze bedoelt. ‘We hadden ooit remedial teachers (gespecialiseerde leerkracht voor leerlingen met leerproblemen of gedragsstoornissen, red.), maar die zijn wegbezuinigd. Terwijl door het passend onderwijs hebben we steeds meer kinderen met gedragsproblemen in het reguliere onderwijs. Dat geeft druk op de hele groep. Verder is er steeds minder ruimte voor uitzonderingen. Wij moeten steeds meer verantwoorden waarom een kind beneden gemiddeld scoort. Terwijl een basisschool is een vergaarbak van alle niveaus. Niet alle kinderen zijn even slim. Dat los je niet op met een diagnose.’

Pieter geeft sinds 16 jaar les op de mavo en in de afgelopen jaren kreeg hij steeds meer kinderen met een label in de klas. ‘We hebben niet meer alleen te maken met leerstoornissen, maar ook met zware gedragsstoornissen. Vroeger had je misschien 1 kind op de hele school die extreem agressief was of totaal geen autoriteit accepteerde, nu zitten er meerdere in 1 klas. En daar zijn we helaas niet op toegerust.’ De docent Engels doelt op het passend onderwijs wat volgens hem enorme druk geeft op de kwaliteit van het onderwijs. Want hij ziet dat de ‘gewone leerlingen’ er onder lijden. ‘Er ontstaan onveilige situaties. Ik ben zoveel tijd kwijt om een paar leerlingen in het gareel te krijgen, waardoor anderen minder aandacht krijgen. Er zijn echt leerlingen waar de school geen grip op heeft.’ Volgens hem heeft het ook te maken met het feit dat veel leerlingen in een onrustige thuissituatie zitten. ‘Als mentor zie ik vreselijke situaties van kinderen die te maken hebben met gescheiden ouders. Daardoor gaan ze onderpresteren.’

Niet gezien

Niet alleen leraren reageren op ons artikel. Ook ouders laten van zich horen per mail en via sociale media. Opvallend is dat veel ouders zeggen dat ze een diagnose willen voor hun kind ‘om erkenning te krijgen’ voor de problemen waar hun zoon of dochter tegenaan loopt, ‘omdat het kind anders niet gezien wordt.’ Eén van de reacties: ’Voor mij als moeder en voor mijn zoon was de uitkomst van zijn IQ-onderzoek wel belangrijk. Ik werd namelijk niet geloofd toen ik bleef zeggen dat mijn kind thuis meer liet zien dan op school. Dat hij echt neerslachtig thuis zat en hoofdpijn had wanneer er weer cito's waren.’

En dit is ook wat verschillende kindercoaches ons laten weten. Zo mailt Tea ons: ‘In mijn eigen praktijk merk ik vooral dat ouders op zoek zijn naar oplossingen voor waar ze in vastlopen. De hele ontwikkeling in de samenleving van individualisering en gelukkig moeten zijn, legt soms een zware druk op opvoeden en men kan nergens terecht. Is er met een kind iets aan de hand dan moet er eerst een diagnose komen voordat er vergoede hulp kan worden geregeld en wachtlijsten zijn lang. De reguliere hulp via GGZ-instellingen en praktijken bieden na een diagnose niet altijd hulp die aansluit. Zeker voor de zogenaamde lichte hulpvragen is er weinig hulp voorhanden. Scholen weten vaak ook niet naar wie ze kunnen doorverwijzen. Er is een zeer grote behoefte aan passende hulp voor kinderen.’

Nieuwe vragen

Al deze reacties roepen bij ons weer nieuwe vragen op. Bieden scholen genoeg hulp op maat voor leerlingen die onder hun niveau presteren of zelfs vastlopen? Ligt er tegelijkertijd niet teveel op het bordje van scholen terwijl er zoveel bezuinigd is op extra handen binnen het onderwijs? Wij zijn benieuwd wat jouw ervaring is. Of heb je een tip naar aanleiding van bovenstaand verhaal dan horen we het graag. Mailen kan naar: tip insturen

Dit artikel is geschreven door:

Saskia Adriaens Verslaggever

'Ogen openen en gedachten kantelen’, dat is de grootste drijfveer van Saskia Adriaens. De eerste jaren na haar studie journalistiek heeft zij als freelancer voor multiculturele televisie (MTNL) gewerkt en geschreven voor diverse media zoals kranten, Opzij en Oneworld. Tien jaar geleden alweer is zij begonnen bij de publieke omroep. Als verslaggever heeft ze reportages gemaakt in binnen- en buitenland, voor onder andere de actualiteitenrubriek Netwerk, Altijd Wat, Brandpunt Profiel, Kruispunt en sinds 2015 voor De Monitor. Vooral sociaal-maatschappelijke onderwerpen zoals de multiculturele samenleving, vluchtelingenproblematiek, vrouwenrechten, onderwijs en opvoeding hebben haar interesse. Maar zoals Einstein ook al zei: ‘Ik heb geen speciaal talent, ik ben vooral razend nieuwsgierig!’

Lees verder
@sadriaens

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Meer weten?

Steeds meer kinderen met fysieke- of psychische problemen, zoals autisme en hoogbegaafdheid, krijgen een vrijstelling van de leerplicht. Dat betekent als kinderen niet leerbaar zijn. Maar het schij...
Alles over dit onderzoek