Directe buren mega-geitenstal als enige omwonenden niet beschermd tegen stankoverlast

donderdag 01 september 2016 Leestijd: 3 min.

De leegstaande varkensstallen waar de geitenhouderij moet gaan komen /

Sietze van Loosdregt

Samensteller

sietze.vanloosdregt@kro-ncrv.nl

donderdag 01 september 2016 Leestijd: 3 min.

Als er 1 gezin het hardst getroffen wordt door de mega-geitenstal in het Gelderse Maasdriel is het de familie Ropars. Zij wonen direct naast het perceel waar de stal moet komen. Maar waar voor alle andere omwonenden rekening is gehouden met de geuroverlast van de 5100 geiten, is de familie Ropars daarbij overgeslagen. Niet per ongeluk, maar bewust. Hoe kan dat?

Voor ons dossier Lokaal Bestuur gaan we langs bij Martin en Maja Ropars. Zij wonen sinds augustus 2000 aan de Schoofbandweg 8 in Maasdriel. Zoals zovelen zochten zij de rust en de ruimte van het platteland, en betrokken een voormalige boerderij. De varkensstal die naast hen zat, was geen probleem. ‘Je weet dat je landelijk gaat wonen, dus er kan een boerderij naast je zitten,' aldus Maja Ropars. Inmiddels staan de varkensstallen leeg en wil geitenhouder Alexander van der Schans er 5100 geiten huisvesten. Maja: ‘Dat is toch wat anders dan een paar honderd varkens.’

‘Je weet dat je landelijk gaat wonen, dus er kan een boerderij naast je zitten.'

Maja Ropars

Maja en Martin konden niet voorzien dat 6 jaar nadat zij hun intrek namen in hun droomhuis, de bouw van de eennagrootste geitenstal van ons land door enkele ontwikkelingen mogelijk zou worden gemaakt, recht naast hun huis.

Ten eerste de gezondheid en stankoverlast. Achter het huis van Martin en Maja staan de stallen waar vroeger de koeien in zaten al jaren leeg. Het is dus geen boerenbedrijf meer, maar een burgerwoning. Toch worden Martin en Maja als boeren beschouwd. En dat is gunstig voor geitenhouder Alexander van der Schans. Want zo hoeft hij geen rekening te houden met de geuroverlast die Martin en Maja mogelijk gaan ervaren.

Odeur

Geuroverlast wordt uitgedrukt in eenheden ‘odeur’. Burgers worden beschermd tegen stankoverlast van boerderijen door de Wet Geurhinder en Veehouderij. Daarin staat dat de maximale stank voor burgerwoningen binnen de bebouwde kom 2 odeur mag zijn, die buiten de bebouwde kom 8 odeur. (In gebieden met veel veehouders geldt zelfs 4 respectievelijk 14 odeur).

De gemeente vraagt de GGD Gelderland Zuid om advies over de stal. Wat zijn de gevolgen voor de omwonenden? De GGD concludeert ‘dat bij de voorgenomen activiteiten gezondheidskundig geen onacceptabele situaties te verwachten zijn in de directe omgeving van het bedrijf.’ Toch weet de GGD dan helemaal niet of de geurhinder bij de familie Ropars groter is dan de maximale 8 odeur. En dat doet er ook niet toe.

'Bij de voorgenomen activiteiten [zijn] gezondheidskundig geen onacceptabele situaties te verwachten in de directe omgeving van het bedrijf.’

GGD Gelderland Zuid

Hoe zit dat? In de Wet Geurhinder en Veehouderij is een uitzondering gemaakt voor boerenbedrijven die zijn overgenomen door burgers. Zij die na 19 maart 2000 een boerenbedrijf overgenomen hebben, hebben pech: zij worden in de geurberekeningen gezien als boerenbedrijf. En daarvoor geldt alleen een afstandscriterium. De gevel van de nieuwe stal moet tenminste 50 meter van de gevel van een naastgelegen boerenbedrijf liggen. De geur doet er dan niet toe.

Had de familie Ropars dit niet kunnen weten toen ze daar in 2000 gingen wonen? Het antwoord is nee. De Wet Geurhinder en Veehouderij werd ingevoerd op 1 januari 2007. Toen is vastgelegd dat mensen die na 19 maart 2000 een boerenbedrijf overnamen worden gezien als boeren, ook al zijn ze dat niet. Maja en Martin Ropars zijn in augustus 2000 verhuisd naar de Schoofbandweg. Krap een half jaar te laat kun je achteraf vaststellen.

Intensieve veehouderij

In 2006 pakt nog een andere ontwikkeling in het nadeel uit van de familie Ropars. De bestemming van het perceel naast hen wordt van de ene op de andere dag gewijzigd waarmee de komst van een intensieve veehouderij, zoals een mega-geitenstal, mogelijk wordt.

In het bestemmingsplan voor het buitengebied van de gemeente Maasdriel maakt de gemeente duidelijk een halt toe te roepen aan nieuwe vestigingen van intensieve veehouderijen. Bestaande vestigingen mogen blijven bestaan. Maar in datzelfde bestemmingsplan krijgt het perceel op de Schoofbandweg 10 de bestemming Intensieve Veehouderij (IVH). De wijziging wordt op de valreep op de dag van stemming over het bestemmingsplan ingebracht. De gemeente schrijft dan dat bij een ‘veldinventarisatie wel intensieve veehouderijactiviteiten zijn gesignaleerd’, en verandert de bestemming in IVH. De omwonenden zeggen daarover niet geïnformeerd te zijn, terwijl het toch een ingrijpende wijziging was. Op de laatst mogelijke dag werd hiermee de komst van de geitenstal mogelijk gemaakt.

lees ook: Geitenhouder: 'Wij kunnen een heel groot bedrijf runnen waar niemand last van heeft' vrijdag 26 augustus Geitenhouder van der Schans vertelde ons eerder al niet gelukkig te zijn met de weerstand die de huidige lokatie oproept. Maar een andere optie had hij niet in Maasdriel, zegt hij. Hij kon geen ander perceel met de bestemming IVH vinden. ‘Maar als ze morgen een ander perceel beschikbaar hebben, ga ik meteen kijken.’

Oproep

Heb jij meer informatie over de voor- en nadelen van megastallen? Of weet je meer over de mogelijke komst van de geitenstal in de gemeente Maasdriel? Stuur mij dan een mail: Sietze.vanloosdregt@kro-ncrv.nl. Of gebruik het tipformulier.

Lees meer over

Overheid en bureaucratie Lokaal bestuur
Verkenning Research Opnames Uitzending

545 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Sietze van Loosdregt Samensteller

Sietze van Loosdregt komt van het platteland. En dat zie je terug zijn werk. Zo maakte hij voor De Monitor uitzendingen over megastallen, de Q-koorts en windmolens. Maar ook over sociaal maatschappelijke thema’s als het onderwijs en de sociale dienst. Hij begon zijn werk in Hilversum bij het actualiteitenprogramma Netwerk, en werkte daarna onder meer voor de discussieprogramma’s Rondom 10 en Debat op 2.

Lees verder
@sietze_1

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Gemeentes en provincies hebben veel invloed op onze leefomgeving, maar de controle daarop staat onder druk en dat leidt mogelijk tot meer misstanden. Wij willen hier meer over te weten komen.
Alles over dit onderzoek