Brandweercommandant met een missie: ‘Er moet iets gebeuren’

donderdag 30 juli 2015 Leestijd: 3 min.

Elie van Strien 2 /

Daan Jansen

Verslaggever

daan.jansen@kro-ncrv.nl

donderdag 30 juli 2015 Leestijd: 3 min.

Een nieuw hoofdstuk in ons onderzoek naar beroepsziekten bij de brandweer is een interessante. We worden namelijk uitgenodigd voor een gesprek met brandweercommandant Elie van Strien van korps Amsterdam-Amstelland. Hij wil wel met ons praten, maar eerst vertrouwelijk bij hem op het kantoor. ‘Want het is een gevoelig onderwerp’, zo laat hij via de telefoon weten.

Op weg naar de afspraak wapenen we ons. Want is dit weer een bestuurder die het probleem gaat ‘downplayen’ en ons wil doen geloven dat het allemaal wel meevalt met beroepsziekten bij de brandweer? Dat soort gesprekken hebben wij als journalisten maar al te vaak.

Wachtruimte

Terwijl we in de wachtruimte nog even plaats moeten nemen, lezen we in het korpsblad dat op tafel ligt een artikel van de hand van de commandant. Wat hij schrijft geeft ons hoop op een goed gesprek:

‘Contact met rook zorgt ervoor dat de kans op ziekte vele malen groter is dan tot nu toe werd verondersteld. En dat baart mij zorgen, zeker omdat de veiligheid van brandweermensen een prioriteit is.’

Brandweerblad Amsterdam-Amstelland 2.jpg

Passie

Enkele minuten later schuiven we aan bij Van Strien. Hij schenkt ons een watertje in. ‘Daar hebben we genoeg van,’ grapt hij. De commandant steekt meteen van wal. Op een verrassende manier en vol passie houdt hij een pleidooi waarin hij zonder mitsen en maren stelt dat er nodig wat moet gebeuren om de risico’s terug te dringen.

Dat rook er nog steeds voor zorgt dat er bij brandweermensen kankerverwekkende stoffen in het lichaam komen, wordt Van Strien twee jaar geleden duidelijke als hij op een brandweercongres in de VS is. Bij een lezing over kanker onder brandweermensen wordt hij volledig verrast. ‘Ik dacht altijd: we hebben ons goed beschermd. Helmen, pakken, handschoenen en maskers. Dat moet voldoende zijn om ons te beschermen tegen hitte, het inademen van rook en vallende brokstukken. Maar daar hoorde ik voor het eerst dat carcinogene (kankerverwekkende, red.) stoffen via de huid het lichaam binnen komen. Dat wist ik niet.’

Deze openbaring zorgt ervoor dat Van Strien meteen in actie komt. ‘Er moet gewoon iets gebeuren. En ik heb alle mensen met de tegenargumenten al aan de lijn gehad. Maar ongeacht het geld, aansprakelijkheid, enzovoorts vind ik dat ik dit aan moet pakken. Ik zou er van wakker liggen als ik, nu ik het weet, niks zou doen.’

Man met een missie

Commandant Elie van Strien blijkt een man met een missie. Hij is nog vier maanden in functie als hoogste baas van het korps Amsterdam-Amstelland. ‘Ik wil dat de aanpak van dit probleem in beton gegoten is als ik hier wegga. Zodat het geen vraag meer is of hier iets aan moet gebeuren. Ik weet nog niet precies hoe, maar brandweermensen moeten zo min mogelijk in aanraking komen met rook. De risico’s kunnen we nooit terugbrengen tot nul, maar we kunnen de onnodige risico’s wel wegnemen.’

Meteen nadat hij terug is van het Amerikaanse congres stuurt hij een paar collega’s naar Noorwegen. Daar staat een congres op het programma dat helemaal in het teken staat van kanker onder brandweerlieden. ‘Ik zei: haal daar zoveel mogelijk informatie op. Dat kunnen we gebruiken en mee aan de slag.’

‘Er moet wat gebeuren’

Inmiddels is er een begin gemaakt. Enkele zogenaamde ‘quick wins’ zijn bij een deel van zijn korps gerealiseerd. Zoals het afspoelen van de pakken vlak na een brand, zodat deze niet vies de brandweerwagen in gaan en de kankerverwekkende stoffen ook niet in de kazerne terecht komen.

Maar er is meer nodig. ‘Ik weet nog niet wat allemaal, maar dat zoeken we nu uit. En als we voor iedereen een extra pak moeten aanschaffen, dan is dat zo. Ook al kost dat veel geld, dat moeten we dan maar ergens vandaan halen. Dat móét gewoon. Sommigen zeggen tegen me: we moeten eerst kijken of de conclusies uit buitenlandse onderzoeken ook voor Nederland gelden. Ik vind dat we dat juist niet moeten doen. De buitenlandse onderzoeken zijn heel duidelijk. We moeten dat niet over doen, we moeten handelen.’

Blaaskanker

De brandweercommandant wil graag meewerken aan ons onderzoek. En hij lijkt volledig open kaart te willen spelen. Hij vertelt uit zichzelf over een collega die blaaskanker heeft opgelopen door het brandweerwerk. Hij vindt het goed als we ook hem interviewen. ‘Ik heb hem gesproken en hij zegt: mijn blaas is eruit gehaald en ik wil niet dat mijn collega’s dat ook overkomt,’ illustreert Van Strien. ‘Ik wil dat het bewustzijn vergroot wordt en dat dit thema hoog op de agenda komt. Niet alleen hier in mijn korps, maar in heel Nederland.’

Waar we enigszins sceptisch het gesprek in gingen, komen we er vol vertrouwen uit. Blijkbaar zijn er in Nederland toch bestuurders die de gezondheid van hun medewerkers belangrijker vinden dan geld. Een belangrijke stap om beroepsziekten te voorkomen.

Ons onderzoek gaat door. We gaan praten met mensen van de werkvloer bij het korps Amsterdam-Amstelland en gaan op zoek naar meer verhalen. Want hoe staan commandanten van andere korpsen hier in? Wordt vervolgd.

Lees meer over

Werk en inkomen Ziek door mijn werk
Verkenning Research Opnames Uitzending

Ziek door mijn werk

Research

Deel jouw ervaring 182 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op maandag 27 april 22:05u, NPO2

586 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Daan Jansen

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

De Monitor onderzoekt de werkplek. In het verleden deden we onderzoek naar beroepsziekten en hoe het systeem op mensen met klachten reageert. Nu doen we onderzoek naar de kantoortuin.
Alles over dit onderzoek