‘Brandweer gaat houtje-touwtje om met beroepsziekten’

donderdag 20 augustus 2015 Leestijd: 2 min.

Jacco Scheer_0 /

Yvonne Verkaik

Redacteur

yvonne.verkaik@kro-ncrv.nl

donderdag 20 augustus 2015 Leestijd: 2 min.

In het onderzoek naar beroepsziekten bij de brandweer blijft het onduidelijk hoeveel brandweermensen er werkelijk een beroepsziekte hebben opgelopen. ‘We weten nul,’ zo vertelt ook brandweercommandant Elie van Strien ons eerder. En ook het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten lijkt onrealistisch weinig meldingen te krijgen.

We vragen ons af hoe het kan dat reële cijfers ontbreken? En welke invloed heeft het ontbreken van cijfers op de aanpak van beroepsziekten?

‘Wat niet vastligt bestaat niet’

We komen in contact met Jacco Scheer. Accountant van beroep en daarnaast actief bij de vrijwillige Brandweer in Rotterdam. Maar bovenal iemand met een kritische blik richting de brandweer en actief voor de Stichting Hulp voor Hulpverleners. Hij lijkt niet verbaasd over het gebrek aan cijfers. ‘Typisch voor de brandweer’, zegt Scheer. ‘Ze registreren daar bijna niets, en als ze het al doen dan denk ik dat die cijfers niet kloppen. Bij onze stichting blijkt namelijk keer op keer dat er meer gevallen bekend zijn dan officiële cijfers weergeven.’

Hij maakt zich ernstig zorgen over het gebrek aan cijfers bij de brandweer en het achterwege blijven van registratie. ‘Het grootste probleem hiermee is dat wat niet vastligt, ook niet bestaat.’ Stichting Hulp voor Hulpverleners wil al enige tijd een landelijk registratiesysteem waarin je als hulpverlener zelf je historie kan bijhouden. ‘Je kan daar alles in kwijt, bij welke incidenten je betrokken bent geweest, of je klachten hebt, noem maar op,’ zo somt Scheer op.

Landelijke registratiesysteem

Vooralsnog is het systeem er niet, het ministerie is volgens Scheer van mening dat een dergelijk registratiesysteem een werkgeversverantwoordelijkheid is. Probleem binnen de brandweer is volgens Scheer dat een groot deel van de brandweermensen – 80 procent – vrijwilligers zijn. Zij hebben vaak ook nog een andere werkgever. Als er dan sprake is van werkgerelateerde klachten of een beroepsziekte, dan kan er over aansprakelijkheid en opvang tussen partijen discussie ontstaan over wie verantwoordelijk is. Scheer is ervan overtuigd dat het landelijk registratiesysteem dat zij voorstellen werkgevers dwingt om samen te werken.

‘Aanpak beroepsziekten in de kinderschoenen'

Over de daadkracht van de brandweerorganisatie is hij sceptisch. ‘Ik zeg niet dat ze er niet mee bezig zijn, maar ik ben ervan overtuigd dat die registratie er niet gaat komen als het aan de brandweer ligt.’ Opvallende uitspraak omdat wij juist na gesprekken met brandweercommandanten Van Strien en Schippers de indruk krijgen dat we hier te maken hebben met voortvarende werkgevers die wel degelijk de aandacht hebben voor het thema beroepsziekten.

Scheer ziet het anders en vertelt ons dat de aanpak van beroepsziekten bij de brandweer überhaupt nog in de kinderschoenen staat. En dat geeft hem weinig vertrouwen in de toekomst. Hij noemt hulpverleners met PTSS als voorbeeld. ‘Bij de brandweer wordt er allemaal een beetje houtje-touwtje mee omgegaan, onder het motto ‘we doen iets en hopen dat het helpt.’’ Ook hier schiet de registratie wat hem betreft tekort. ‘Het is onduidelijke hoe vaak mensen gebruik maken van de nazorg en door wie die wordt verleend,’ zo stelt Scheer.

Hij is weinig optimistisch hoe zijn werkgever met dit thema omgaat. ‘We hebben het nu heel erg over de gevaren van rook en de risico’s op kanker, daar storten ze zich nu met z’n allen op. Dat heb ik vaker gezien. Er is binnen de brandweer heel erg een houding van ‘we dronken een glas en deden een plas, en alles blijft zoals het was’. Ik vrees dat dit ook op dit onderwerp van toepassing zal zijn.’

Tips

Help ons verder in het onderzoek. Werk jij bij de (vrijwillige) brandweer en heb je te maken met een beroepsziekte of mogelijk werkgerelateerde klachten zoals PTSS? Hoe gaat jouw werkgever hiermee om? En de bedrijfsarts? We zijn benieuwd naar je ervaringen.

Lees meer over

Werk en inkomen Ziek door mijn werk
Verkenning Research Opnames Uitzending

Ziek door mijn werk

Research

Deel jouw ervaring 182 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op maandag 27 april 22:05u, NPO2

591 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Yvonne Verkaik Redacteur

Yvonne Verkaik studeerde politieke geschiedenis en cultuureducatie aan de Universiteit van Utrecht. Na haar studie werkte ze voor verschillende consumentenprogramma’s, actualiteitenrubrieken en talkshows. Op de redactie van de Monitor staat ze bekend als een researcher met oog voor detail en een voorliefde voor het menselijke verhaal. Ook begeleidt ze de stages van de nieuwe journalistieke talenten. Als journalist wil ze graag begrijpen hoe de samenleving werkt en hoopt ze verandering teweeg te brengen daar waar mensen in de knel komen.

Lees verder
@verkaiky

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

De Monitor onderzoekt de werkplek. In het verleden deden we onderzoek naar beroepsziekten en hoe het systeem op mensen met klachten reageert. Nu doen we onderzoek naar de kantoortuin.
Alles over dit onderzoek