Branchevereniging Universitair Medische Centra: ‘Je kan niet in 2 jaar 60 procent meer gaan opleiden.’

dinsdag 27 november 2018 Leestijd: 3 min.

Er moeten fors meer gespecialiseerd verpleegkundigen worden opgeleid / De Monitor

Yvonne Verkaik

Redacteur

yvonne.verkaik@kro-ncrv.nl

dinsdag 27 november 2018 Leestijd: 3 min.

Ziekenhuizen moeten ruim twee keer meer gespecialiseerd verpleegkundigen en medisch ondersteunend personeel gaan opleiden om de personeelstekorten tegen te gaan. Dat blijkt uit een nieuw rapport van het Capaciteitsorgaan, zij adviseren de zorgsector en de overheid. Of de tekorten binnen enkele jaren ook daadwerkelijk zijn opgelost is de vraag. ‘Dat durf ik nog niet te voorspellen’, zegt voorzitter Ernst Kuipers van de NFU (Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra).

‘Ik weet wat ons nu te doen staat’, vervolgt Kuipers als we contact met hem opnemen voor het onderzoek Crisis in het ziekenhuis. ‘Er wordt met man en macht gewerkt, maar een dergelijke opschaling vraagt wel tijd’, legt hij uit. Volgens het nieuwste advies van het Capaciteitsorgaan moeten er zo’n 5600 nieuwe mensen per jaar opgeleid worden. Ter vergelijking: in 2017 stroomden 2500 studenten de opleidingen voor gespecialiseerd verpleegkundigen en medisch ondersteunend personeel in.

lees ook: Zorgbestuurder: ‘We hebben ons lesje wel geleerd. We moeten blijven opleiden.’ maandag 26 november

In een eerder rapport uit 2016 werd al geadviseerd het aantal opleidingsplaatsen in ziekenhuizen fors te verhogen. Mede omdat dat aantal niet is gehaald lopen de verwachte tekorten nu snel op. Ook vergrijzing en complexere patiënten zorgen voor een grotere vraag naar gespecialiseerd verpleegkundigen. Daarom adviseert het Capaciteitsorgaan nu een fors hogere instroom, ruim 60 procent meer dan in het eerdere advies.

lees ook: Tekort aan gespecialiseerd verpleegkundigen nog groter dan verwacht donderdag 15 november

‘Het is onzeker of de forse extra instroom in de praktijk gerealiseerd kan worden’, stelt het Capaciteitsorgaan vast. Ook Kuipers noemt het een zware taak voor de ziekenhuissector. ‘Je kan niet in twee jaar, en ook nu in de komende periode, 60 procent meer gaan opleiden. Dat wordt een enorme uitdaging.’ De fors hogere instroom vraagt volgens Kuipers namelijk ook om een vergelijkbare stijging van de begeleiding op de vloer. En daar is de druk al hoog. ‘Dus dat vraagt ontzettend veel van het bestaande personeel, de mensen die moeten opleiden, en daarmee ook van de ziekenhuizen’, aldus de NFU-voorzitter.

Minister: ‘Geen goede ontwikkeling’

Ook minister Bruins (Medische Zorg en Sport) vindt het ‘geen goede ontwikkeling’ dat de ziekenhuizen in de afgelopen jaren minder hebben opgeleid dan werd geadviseerd. ‘Dit ondanks de kostendekkende financiering voor het opleiden van medisch-ondersteunend personeel en gespecialiseerd verpleegkundigen, die ik al sinds 2010 beschikbaar stel’, zo laat hij in een brief aan de Tweede Kamer weten. De minister wil daarom nog voor het einde van het jaar met de ziekenhuizen om tafel.

Kuipers: ‘Geld is klaarblijkelijk niet de enige beperkende factor, het is de beschikbaarheid van mensen en de beschikbaarheid van mensen die kunnen opleiden. Er zijn tal van factoren.’ Bovendien is de sector daarnaast ook beducht om te veel mensen op te leiden. ‘Te veel opleiden kost geld en mensen na afloop van hun opleiding geen baan kunnen bieden is ook dramatisch’, aldus Kuipers.

Samenwerking tussen ziekenhuizen

Volgens de NFU-voorzitter zet iedereen op dit moment de schouders eronder en moeten er vooral regionaal goede afspraken gemaakt worden. In alle regio’s zijn plannen en wordt de instroom en uitstroom van personeel in de gaten gehouden. ‘En daar worden partijen ook op aangesproken als ze de targets niet halen. Het gaat om de samenwerking tussen ziekenhuizen onderling. Als één ziekenhuis zegt: ‘Ik kan nu niet opleiden, maar ik heb wel mensen nodig. Ik ga even lenen bij de buren.’ Dan blijf je in een vicieuze cirkel.’

Eén opleiding voor acute verpleegkundigen

Kuipers vindt dat er meer moet gebeuren dan alleen zorgen dat de instroom in de opleidingen omhoog gaat. Er moeten volgens hem ook maatregelen genomen worden om te zorgen dat mensen niet afhaken tijdens de opleiding en voorkomen moet worden dat bestaande medewerkers uitstromen. Daarnaast moet er gekeken worden naar andere manieren van opleiden. Hij stelt voor om bijvoorbeeld na te denken over één opleiding voor alle acute verpleegkundigen. Nu zijn IC-, SEH- en ambulanceverpleegkunde drie aparte opleidingen. Dit terwijl deze verpleegkundigen vaak switchen tussen deze beroepen.

Vanavond in De Monitor, 21:25 uur NPO2.

Ziekenhuizen kampen met een tekort aan gespecialiseerd verpleegkundigen en medisch ondersteunend personeel. Met alle gevolgen van dien: operaties worden uitgesteld en de werkdruk neemt toe. Verpleegkundigen op de Intensive Care en de Spoedeisende Hulp laten in deze uitzending van De Monitor zien hoe het personeelstekort inmiddels grote invloed heeft op hun werk. Is opleiden de oplossing?

Lees meer over

Gezondheid en zorg Crisis in het ziekenhuis
Verkenning Research Opnames Uitzending

Crisis in het ziekenhuis

Uitzending

Ziekenhuizen werken met computersystemen die slecht met elkaar praten. Als jij in ziekenhuis A vaak komt en ze weten daar alles van je, maar je wordt in ziekenhuis B met spoed opgenomen, kan de arts daar vaak niet zien wat er allemaal al van jou bekend is. Waarom is dat erg? En hoe kan het dat in 2019 dit nog niet goed werkt? Wij zoeken het uit.

Deel jouw ervaring 53 andere artikelen in onderzoek
Uitzending is geweest op zondag 08 september 2019 om 22:40  NPO2

262 tips

ontvangen

Dit artikel is geschreven door:

Yvonne Verkaik Redacteur

Yvonne Verkaik studeerde politieke geschiedenis en cultuureducatie aan de Universiteit van Utrecht. Na haar studie werkte ze voor verschillende consumentenprogramma’s, actualiteitenrubrieken en talkshows. Op de redactie van de Monitor staat ze bekend als een researcher met oog voor detail en een voorliefde voor het menselijke verhaal. Ook begeleidt ze de stages van de nieuwe journalistieke talenten. Als journalist wil ze graag begrijpen hoe de samenleving werkt en hoopt ze verandering teweeg te brengen daar waar mensen in de knel komen.

Lees verder
@verkaiky

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

Na twee uitzendingen over de personeelstekorten gaan we nu de problemen bij de uitwisseling van patiëntengegevens onderzoeken.
Alles over dit onderzoek