Boeren: 'Megastallen zijn juist goed voor de volksgezondheid'

woensdag 12 oktober 2016 Leestijd: 2 min.

Johan Leenders wilde een grotere en schonere stal bouwen, maar dat mocht niet. Foto: Wim Kluvers /

Sietze van Loosdregt

Samensteller

sietze.vanloosdregt@kro-ncrv.nl

woensdag 12 oktober 2016 Leestijd: 2 min.

Veehouders zijn niet blij met een mogelijke beperking van het aantal landbouwdieren met de Wet Dieraantallen. Staatssecretaris Van Dam (Economische Zaken) wil provincies de mogelijkheid geven te sturen op onder meer de omvang van stallen, om gezondheidsrisico’s voor omwonenden te beperken. Boeren die wij voor ons dossier Megastallen spreken, benadrukken dat grote stallen vaak juist relatief schoon zijn. Daarom zal de wet het tegenovergestelde effect hebben zeggen zij: viezere en minder duurzame stallen.

Om de uitstoot van fijnstof en ammoniak te verminderen kunnen boeren bijvoorbeeld zogenoemde luchtwassers installeren. Maar dit soort innovatieve systemen zijn duur en alleen rendabel bij grote stallen, omdat je de kosten over meer dieren kunt verdelen. Dat schrijft ook pluimveehouder Johan Leenders uit Swifterbant in de Flevopolder. ‘Ik wil heel graag innovatief en duurzaam zijn, maar ik moet ook een bedrijf runnen.’

‘Ik wil heel graag innovatief en duurzaam zijn, maar ik moet ook een bedrijf runnen.’

pluimveehouder Johan Leenders

Leenders wilde een nieuwe stal bouwen. Om zo'n innovatieve en duurzame stal te kunnen bouwen, had Leenders naar eigen zeggen een oppervlakte van minimaal 4000 vierkante meter nodig om het rendabel te krijgen. Dat was veel groter dan waar hij wettelijk gezien ruimte voor had. Hij geeft een voorbeeld: 'Ik vang nu de helft van het fijnstof af. Als ik meer had mogen bouwen, had ik bijvoorbeeld een luchtwasser kunnen installeren waarmee we praktisch alle fijnstof af hadden kunnen vangen.'

lees ook: Medici adviseren plattelandsbewoner zo snel mogelijk te verhuizen naar ‘schonere lucht’ dinsdag 04 oktober Leenders is dan ook tegen een beperking van de omvang van veehouderijen. Het moet volgens hem niet gaan om de grootte van een stal, maar om de uitstoot. Hij wijst erop dat het zelfs contraproductief zou kunnen werken om te sturen op omvang omdat het voor boeren dan minder aantrekkelijk is om te investeren in de nieuwste en schoonste technologie om de uitstoot te beperken. Kleinere stallen, en vooral oudere stallen, betekent dus vaak ook viezere stallen, zegt hij.

Wet Dieraantallen

Toch wil staatssecretaris Van Dam provincies de mogelijkheid geven om de omvang van veehouderijen te beperken met de Wet Dieraantallen. Die wet was eerder in een la beland, maar in een recent onderzoek van onder meer het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) werd aangetoond dat omwonenden van veehouderijen relatief vaak problemen met hun luchtwegen hebben. Het gaat dan met name om omwonenden die relatief veel veehouderijen in hun omgeving hebben. Voor Van Dam reden genoeg om provincies met deze wet de mogelijkheid te bieden om te sturen op dieraantallen. Het gaat dan zowel om de grootte van veehouderijen als het aantal dieren in een gebied.

Ook melkveehoudster Henny Verhoeven vreest dat de wet niet het gewenste effect zal hebben. Zij heeft met haar man 180 koeien in het Brabantse Veghel. Hun stal stamt uit de jaren '80 en voldoet niet aan de modernste eisen. In moderne koeienstallen zijn bijvoorbeeld vloeren ingebouwd die de ammoniakuitstoot van de mest beperken. Verhoeven: ‘Wij hebben nog doorsnee roosters waardoor je een maximale ammoniakuitstoot hebt.’ Om daar iets aan te doen, zouden Verhoeven en haar man een nieuwe stal kunnen bouwen. Maar daar zouden dan ook meer dieren in moeten, ’anders is het heel erg lastig om de investering terug te verdienen'.

Overigens stonden er voorheen 400 dieren in de stal van de Verhoevens. Het heette toen officieel een megastal. Maar inmiddels hebben zij hun bedrijf opgesplitst en een deel naar de VS verplaatst, ‘vanwege alle wetgeving hier.’ Het bedrijf in de VS is in 10 jaar tijd verdrievoudigd in grootte. Zo makkelijk gaat dat in de VS, wil Verhoeven maar zeggen. ‘In Nederland is het echt niet leuk meer om te boeren. De lol is er wel vanaf.’

‘In Nederland is het echt niet leuk meer om te boeren. De lol is er wel vanaf.’

melkveehoudster Henny Verhoeven

Oproep

Ben je boer en doe je er alles aan om te voorkomen dat omwonenden ziek worden? Of word jij juist ziek van de veehouderijen in de omgeving? Stuur mij dan een mail: Sietze.vanloosdregt@kro-ncrv.nl. Of gebruik het tipformulier.

Lees meer over

Natuur en milieu Megastallen
Verkenning Research Opnames Uitzending

51 tips

ontvangen

Ervaringsdeskundigen

gezocht

Dit artikel is geschreven door:

Sietze van Loosdregt Samensteller

Sietze van Loosdregt komt van het platteland. En dat zie je terug zijn werk. Zo maakte hij voor De Monitor uitzendingen over megastallen, de Q-koorts en windmolens. Maar ook over sociaal maatschappelijke thema’s als het onderwijs en de sociale dienst. Hij begon zijn werk in Hilversum bij het actualiteitenprogramma Netwerk, en werkte daarna onder meer voor de discussieprogramma’s Rondom 10 en Debat op 2.

Lees verder
@sietze_1

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Toon meer

Meer weten?

De intensieve veehouderij staat steeds meer ter discussie. Omwonenden van megastallen maken zich druk om de uitstoot van fijnstof en stank. Wat zijn de gevolgen daarvan voor hun gezondheid? En wat ...
Alles over dit onderzoek