Kinderen / Uithuisgeplaatste kinderen

‘Als hulpverlener schaam ik me dat we deze jongens op straat laten slapen’

vrijdag 08 februari 2019 Leestijd: 2 min.

Jongen zwerft op straat / ANP Foto

Karlijn Vernooij

Redacteur

vrijdag 08 februari 2019 Leestijd: 2 min.

De uitzending over pleegzorg heeft veel los gemaakt. Tientallen nieuwe tips krijgen we in ons onderzoek Uithuisgeplaatste kinderen. Van pleegouders, gezinshuisouders, deskundigen, hulpverleners én jongeren die zelf ooit uithuisgeplaatst zijn. Een aantal tips gaat over de situatie van jongeren ná een jeugdzorgtraject, als ze volwassen zijn en dus op eigen benen moeten staan. Worden zij daar voldoende op voorbereid?

Erik van de Westerlo vraagt het zich af. Samen met zijn vrouw runt hij al bijna 25 jaar een gezinshuis in Den Bosch. Daarnaast is hij PvdA-bestuurslid in diezelfde plaats. Op dit moment vangt hij thuis acht jongeren tussen de 15 en 21 jaar op, waarvan de meesten ouder zijn dan 18 jaar. ‘Veel 18+ers worden te snel losgelaten,' meent Van de Westerlo. ‘Deze jongeren zien er misschien al heel volwassen uit, en ze gedragen zich vaak alsof ze niemand nodig hebben. Maar hun brein is met 18 jaar nog helemaal niet af. Tel erbij op dat ze in hun jonge leven al veel hebben meegemaakt. Die redden het gewoon vaak niet in hun uppie.’

lees ook: Uithuisgeplaatste Esmiralda (19) woonde op meer dan tien plekken in Nederland: ‘Ik voelde me zo alleen’ zondag 13 januari

19-jarige jongen zwerft op straat

Vier maanden geleden brengt Van de Westerlo een bezoek aan een jongerencentrum in Den Bosch. Hij treft er een 19-jarige jongen die klaar is in de jeugdhulpverlening en op straat zwerft. ‘Deze jongen is 17 jaar als hij thuis in een ingewikkelde situatie verwikkeld geraakt; zijn ouders liggen in scheiding en er is veel ruzie. Het was destijds voor hem beter om uit huis te gaan. Maar met 17 jaar is het tegenwoordig vaak moeilijk om passende opvang te bieden. De jongen gaat uiteindelijk op zichzelf wonen en krijgt kamertraining. Totdat hier een aantal maanden geleden een einde aan komt.’

‘Kamertraining teveel gericht op wassen en strijken’

Kamertraining is een intensieve training in zelfstandigheid, lees ik op de website van de Rijksoverheid. De jongeren (vanaf 15 jaar) leven in een huis van een organisatie voor jeugd- en opvoedhulp. Ze wonen zelfstandig met hulp van een begeleider en gaan overdag naar school of  naar het werk. Het doel van de kamertraining is dat de jongeren praktische en sociale vaardigheden leren. Zoals bijvoorbeeld het koken, wassen, omgaan met geld, en wat leuke en gezonde invulling is van vrije tijd. Dit klinkt prima, maar twee bevlogen jeugdhulpverleners die ik spreek na de uitzending van afgelopen weekend, kraken toch een behoorlijk kritische noot.

Na 1 a 2 jaar krijgen ze een ‘vinkje’ en worden ze de maatschappij weer ingeschoptAlex de Bokx, oprichter Dushi Huis

Eén van hen is Alex de Bokx, de oprichter van Dushi Huis, gezinshuizen voor kinderen vanaf 4 jaar. ‘Die kamertrainingen zijn veel te veel gericht op praktische zaken zoals wassen en strijken. Na één a twee jaar krijgen ze een ‘vinkje’ en worden ze de maatschappij weer ingeschopt. Ik maak me daar zorgen om. Het gaat om jongeren met een sociaal emotionele achterstand. Door alles wat ze mee hebben gemaakt; mishandeling, verwaarlozing, ruzies thuis, en talloze doorplaatsingen binnen jeugdzorg. Dat repareer je niet met een paar jaar begeleid wonen of kamertraining.’

‘Dit klopt gewoon niet’

Van de Westerlo twijfelt geen moment als hij de 19-jarige jongen ziet rondhangen in Den Bosch. ‘Dit klopt gewoon niet. Ik schaam me dat ik in de hulpverlening zit als ik zie dat we dit soort jongens gewoon op straat laten slapen.’ Met acht jongeren is zijn gezinshuis eigenlijk vol, maar er worden kamers gedeeld om zo snel mogelijk plek te maken voor de nieuwe logé. Ondertussen probeert Van de Westerlo het leven van de jongen weer een beetje op orde te brengen. En dat gaat redelijk. Maar het legt volgens hem wel een probleem bloot: ‘Jongeren boven de 18 worden niet goed begeleid en komen er alleen voor te staan. Met alle gevolgen van dien.’

Uitzending over uithuisgeplaatste kinderen gemist? Kijk de uitzending hier terug.

Op de hoogte blijven?

 En wil je op de hoogte blijven van ons onderzoek, meld je dan hier aan voor onze nieuwsbrief.

Kinderen / Uithuisgeplaatste kinderen

Herken jij je hierin?

We komen graag in contact met jongeren die hier ervaring mee hebben. Hoe ben jij voorbereid op een leven na verblijf in een instelling van jeugdzorg? Reageren kan eventueel anoniem! Ook horen we graag de verhalen van hulpverleners in de maatschappelijke opvang, en van jeugdzorgprofessionals met kennis over kamertrainingstrajecten. Tip ons!
Deel jouw ervaring

Karlijn Vernooij

Redacteur

Deel jouw ervaring

Dit artikel is geschreven door:

Karlijn Vernooij Redacteur
Karlijn heeft bijna 15 jaar ervaring in de journalistiek. Van redacteur en planner op de binnenlandredactie van RTL Nieuws tot samensteller bij KRO-NCRV Radio 1. De overstap naar het programma De Monitor is een lang gekoesterde wens. ‘Waar je bij de radio dagelijks in hoog tempo verschillende onderwerpen aanraakt en weer laat liggen, kun je er bij De Monitor veel dieper induiken.’ Mensen in de samenleving een stem geven, mensen die ergens anders niet gehoord worden, is wat haar het meeste drijft. ‘Samen proberen iets bloot leggen, en er een oplossing voor proberen te vinden. In plaats van je laten sturen door ‘de waan van de dag’. Haar eerste onderzoek gaat over datingsites met nepprofielen. Wat haar daarin het meest treft zijn de verhalen van kwetsbare mensen op zoek naar liefde, waar deze sites misbruik van maken.
Lees verder

Deel dit artikel

Meer artikelen in dit onderzoek

Meer weten?

Pleeggezinnen zijn hard nodig om kinderen op te vangen. Maar er is in Nederland al jaren een groot tekort. Hierdoor komen kinderen op wachtlijsten of blijven ze langer dan nodig in de gesloten opvang. Pleegzorg Nederland streeft naar 3500 nieuwe pleeggezinnen per jaar. Maar dat aantal wordt steevast niet bereikt. Opvallend: jaarlijks stoppen ruim 2000 gezinnen er mee. Vorig jaar waren dat er bijna net zoveel als het aantal nieuwe aanmeldingen van pleegouders. Hoe kan dit?
Alles over dit onderzoek